Ngọn Đèn Dầu Cuối Ca Trực

Lê Quang Dũng làm nhiệm vụ cảnh giới ở một điểm cao, nơi có thể quan sát toàn bộ khu vực xung quanh. Công việc của anh là canh gác ban đêm, phát hiện sớm mọi dấu hiệu bất thường.

Mỗi ca trực kéo dài nhiều giờ, trong bóng tối gần như tuyệt đối.

Trong chòi gác nhỏ, Dũng có một ngọn đèn dầu. Ánh sáng yếu ớt, chỉ đủ soi một khoảng nhỏ, nhưng lại là thứ duy nhất giúp anh không bị nuốt chửng bởi bóng đêm.

“Không có nó… khó mà thức nổi,” anh nói.

Một đêm, trời tối như mực, không trăng, không sao. Gió thổi qua rừng tạo thành những âm thanh rì rào khiến người ta dễ tưởng tượng ra đủ thứ.

Dũng ngồi trong chòi, mắt quan sát phía xa, tay thỉnh thoảng chỉnh lại bấc đèn.

Ngọn lửa nhỏ lay động theo từng cơn gió.

Có lúc, dầu gần cạn, ánh sáng yếu dần.

Dũng nhìn xuống, lắc nhẹ bình dầu.

“Còn chút thôi…” – anh lẩm bẩm.

Anh cân nhắc – nếu dùng hết, nửa đêm sau sẽ hoàn toàn tối. Nhưng nếu không thắp, anh sẽ khó giữ tỉnh táo.

Cuối cùng, anh vặn nhỏ bấc lại, giữ ngọn lửa ở mức thấp nhất.

“Chỉ cần đủ nhìn…” – anh tự nhủ.

Đêm kéo dài, từng phút trôi qua chậm chạp.

Giữa khoảng lặng, Dũng nghe thấy một tiếng động lạ phía xa.

Anh lập tức dập bớt ánh sáng, căng mắt quan sát.

Sau vài phút, anh xác định đó chỉ là một con thú rừng.

Anh thở nhẹ, rồi lại chỉnh ngọn đèn sáng lên một chút.

Ca trực kết thúc khi trời vừa hửng sáng. Dũng nhìn ngọn đèn – dầu đã gần cạn, bấc cháy đen.

Anh tắt đèn, đặt sang một bên.

Một đồng đội lên thay ca, hỏi:
“Đêm qua thế nào?”

Dũng cười:
“Yên.”

Anh không nói thêm về những giờ dài căng thẳng, về việc giữ cho ngọn đèn không tắt, cũng như giữ cho mình không gục xuống vì mệt mỏi.

Nhiều năm sau, Lê Quang Dũng nói rằng ông vẫn nhớ rõ những đêm trực như thế.

“Ngọn đèn nhỏ thôi,” ông nói, “nhưng nếu nó tắt, mình sẽ thấy mọi thứ khó khăn hơn rất nhiều.”

Với ông, ngọn đèn dầu không chỉ là ánh sáng, mà là biểu tượng của sự tỉnh táo, của trách nhiệm – thứ phải được giữ vững, dù trong hoàn cảnh nào của thời hoa lửa.