Ngọn đèn trong hầm chữ

Những năm chiến tranh ác liệt, vùng quê thuộc tỉnh Quảng Bình thường xuyên phải đối mặt với bom đạn.

Tiếng máy bay và tiếng nổ đã trở thành âm thanh quen thuộc.

Để đảm bảo an toàn, nhiều hoạt động phải chuyển xuống hầm trú ẩn.

Trong đó có cả việc học chữ.

Ông Phạm Văn Tịnh khi ấy còn là một cậu bé khoảng mười tuổi.

Gia đình ông sống trong một ngôi nhà nhỏ gần cánh đồng.

Ban ngày, ông phụ giúp cha mẹ làm việc nhà.

Ban đêm, ông đến lớp học bình dân học vụ.

Lớp học không nằm trên mặt đất.

Mà được tổ chức trong một chiếc hầm đào sâu dưới lòng đất.

Chiếc hầm được chống bằng tre và gỗ.

Bên trong khá chật.

Chỉ đủ chỗ cho khoảng mười học sinh và một thầy giáo.

Ở giữa hầm, có một chiếc bàn nhỏ.

Trên bàn đặt một ngọn đèn dầu.

Ánh sáng của đèn không lớn.

Chỉ đủ soi sáng khuôn mặt của từng người.

Nhưng với thầy và trò, ánh sáng ấy vô cùng quý giá.

Một buổi tối, khi ông Tịnh đến lớp, trời bắt đầu mưa nhẹ.

Con đường đất trở nên trơn trượt.

Ông phải bước rất cẩn thận.

Khi đến nơi, ông thấy thầy giáo đã có mặt.

Thầy đang thắp ngọn đèn dầu.

Ánh sáng vàng nhạt lan tỏa khắp hầm.

Các học sinh lần lượt ngồi vào chỗ.

Mỗi người cầm theo một quyển vở nhỏ.

Có người dùng bút chì.

Có người dùng bút mực.

Có khi hết mực, thầy giáo phải tự pha mực bằng than củi.

Buổi học bắt đầu.

Thầy giáo cầm viên phấn nhỏ.

Viết từng chữ lên tấm bảng gỗ.

Các học sinh chăm chú nhìn.

Rồi cẩn thận chép lại.

Có những lúc, tiếng máy bay vang lên từ xa.

Mọi người dừng lại vài giây.

Chờ xem tình hình.

Nhưng nếu tiếng máy bay không quá gần, lớp học vẫn tiếp tục.

Một lần, khi đang học, ngọn đèn dầu bỗng chao nhẹ.

Ánh sáng yếu dần.

Thầy giáo nhanh chóng chỉnh lại bấc đèn.

Ngọn lửa bừng sáng trở lại.

Thầy mỉm cười nói:

"Chỉ cần còn ánh sáng, chúng ta còn học."

Câu nói ấy khiến các học sinh thêm quyết tâm.

Ông Tịnh nhớ rất rõ buổi học đầu tiên mình viết được trọn vẹn một dòng chữ.

Những nét chữ còn vụng về.

Nhưng khiến ông rất vui.

Ông mang quyển vở về nhà.

Cho cha mẹ xem.

Cha ông nhìn những dòng chữ ấy.

Mỉm cười tự hào.

Nhiều năm sau, khi chiến tranh kết thúc, ông Tịnh trở thành một người biết đọc, biết viết.

Ông luôn nhớ đến những buổi học dưới hầm.

Nhớ đến ngọn đèn dầu nhỏ.

Ngọn đèn đã thắp sáng tri thức.

Và nuôi dưỡng ước mơ trong những ngày khó khăn nhất.