Bài viết

Ngọn đồi 2 triệu đô la

Ngọn đồi 2 triệu đô la

An Giang13/04/2026Xã Đoàn Ô Lâm (Xã Đoàn Ô Lâm)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Giữa vùng Bảy Núi hùng vĩ của tỉnh An Giang, có một ngọn đồi nhỏ nhưng mang trong mình cả một trang sử bi tráng: Đồi Tức Dụp. Người dân nơi đây vẫn thường nói rằng ngọn đồi này “biết thở”, bởi trong lòng đá có mạch nước ngầm chảy không bao giờ cạn. Nhưng điều khiến Tức Dụp trở nên bất tử không chỉ là nước, mà là tinh thần chiến đấu của quân và dân An Giang trong 128 ngày đêm lịch sử.

1. Căn cứ trong lòng núi đá

Những năm 1968, chiến tranh ở miền Tây Nam Bộ ngày càng khốc liệt. Tỉnh ủy An Giang quyết định chọn Tức Dụp làm nơi đứng chân vì địa hình hiểm trở: hàng trăm hang đá lớn nhỏ thông nhau như một mê cung tự nhiên. Trong một đêm mưa nhẹ, cán bộ Tỉnh ủy lặng lẽ di chuyển vào hang chính. Tiếng giày chạm đá vọng lên khẽ khàng, hòa với tiếng nước chảy róc rách. Một chiến sĩ trẻ nói nhỏ: “Ở đây tối thật… nhưng an toàn hơn ngoài đó”.

Vị chỉ huy khẽ gật đầu:

“Tối cũng được. Miễn giữ được căn cứ.”

Và từ hôm ấy, Tức Dụp trở thành trái tim của phong trào cách mạng vùng Bảy Núi.

2. Bắt đầu 128 ngày đêm khốc liệt

Một buổi sáng đầu đông năm 1968, tiếng pháo từ quân Mỹ - ngụy bất ngờ nổ dội xuống chân núi. Đợt càn quét lớn bắt đầu.

Bom pháo rung chuyển từng tảng đá. Nhiều đoạn hang bị bịt lại, nhưng cán bộ và chiến sĩ vẫn bám trụ. Trong bóng tối, họ truyền tay nhau từng bịch gạo, từng chai nước mà bà con quanh vùng lén lút đưa vào.

Có lúc, một chiến sĩ đưa tai sát vách đá, nghe tiếng địch di chuyển bên ngoài:

“Chúng nó ngay trên đầu mình đấy anh Ba…”

Anh Ba chỉ nói một câu ngắn ngủi:

“Càng gần, mình càng phải bình tĩnh.”

Sự bình tĩnh ấy giúp họ sống sót qua từng đợt càn lùng.

3. Lòng dân – bức tường thép của Tức Dụp

Ban đêm, nhiều gia đình Khmer, Kinh, Chăm quanh vùng mang gạo, muối, cả thuốc lá đến chân đồi. Họ dùng tiếng gõ mõ, tiếng chim rừng để ra hiệu an toàn. Có người còn dẫn bộ đội qua những lối mòn chỉ họ mới biết.

Trong số đó có cụ Lênh – một lão nông Khmer. Cụ luôn đẩy chiếc xe bò nhỏ men theo lối rừng để đưa nước vào hang. Một lần bị địch phát hiện, cụ hiên ngang đáp:“Tui đi lấy nước cho trâu, chớ biết gì mà hỏi!”

Nhờ những người như cụ, ngọn đồi suốt mấy tháng trời không bao giờ thiếu nước dù bom đạn dội xuống ngày đêm.

4. 128 ngày – sức chịu đựng hơn cả thép đá

Trong hang tối, bộ đội thay phiên nhau nằm ngủ trên những tảng đá lạnh buốt. Họ dùng đèn dầu nhỏ để soi bản đồ, viết báo cáo gửi cấp trên.

Một buổi chiều, khi pháo nổ sát cửa hang, chiến sĩ Út Hòa bị thương ở vai nhưng vẫn ôm chặt máy thông tin.

Anh Ba đến bên hỏi:

“Đau không Út?”

Út Hòa cười nhợt nhạt:

“Đau chớ… nhưng máy còn thì mình còn trận.”

Câu nói ấy trở thành câu chuyện được nhắc mãi về sau.

5. Chiến thắng và sự bất tử của ngọn đồi

Suốt 128 ngày đêm, địch liên tục pháo kích, thả bom, đổ quân, nhưng không thể phá được Tức Dụp. Thiệt hại nặng, chúng buộc phải rút lui. Bộ đội và nhân dân giữ vững căn cứ, bảo vệ trọn vẹn cơ quan Tỉnh ủy An Giang.

Ngày quân địch rút, mặt trời chiếu xuống những phiến đá còn ám khói bom. Một chiến sĩ trẻ bật khóc:

“Đồi nhỏ… mà lòng người lớn thiệt…”

Từ đó, Tức Dụp được gọi bằng nhiều cái tên thiêng liêng:

• “Ngọn đồi 128 ngày đêm”

• “Pháo đài của Bảy Núi”

• “Ngọn lửa không bao giờ tắt”

6. Ngày nay – ký ức còn mãi

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, Đồi Tức Dụp trở thành di tích lịch sử cấp quốc gia, là địa chỉ đỏ để giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ.

Những vách đá còn sạm màu bom đạn.

Những hang sâu vẫn vang tiếng nước chảy.

Và câu chuyện 128 ngày đêm vẫn sống mãi – như một lời nhắc nhở rằng tự do hôm nay được đánh đổi bằng biết bao hy sinh thầm lặng.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn