Ngọn Đuốc Giữa Đại Ngàn

Trên những đỉnh núi cao quanh năm mây phủ của tỉnh Tuần Giáo (Lai Châu cũ), cuộc sống của đồng bào người Mông gắn liền với tiếng khèn và những nương ngô. Thế nhưng, gót giày xâm lược của thực dân Pháp đã tràn đến, đốt bản, cướp bóc. Không chịu khuất phục, cậu bé Vừa A Dính khi ấy mới 13 tuổi đã xung phong làm liên lạc cho đội du kích, dùng sự nhanh nhẹn của một con hoẵng rừng để băng đèo, lội suối truyền tin mật.

Một ngày đầu năm 1949, giặc Pháp mở một trận càn lớn hòng quét sạch lực lượng du kích của ta trên núi. Vừa A Dính nhận nhiệm vụ khẩn cấp, mang bọc tài liệu bí mật vượt qua vòng vây. Giữa đường đi, do thời tiết sương mù dày đặc và quân giặc phục kích quá đông, anh không may sa vào tay địch.

Tên đồn trưởng Pháp mắt sáng rực khi thấy một thiếu niên làm liên lạc. Chúng biết anh nắm rõ vị trí đóng quân và kho lương của du kích. Hắn dùng kẹo bánh, tiền bạc để dụ dỗ: "Nói ra chỗ ở của mấy ông ké, tao sẽ cho mày ăn ngon, cho mày về với gia đình". Nhưng cậu bé 15 tuổi chỉ im lặng, ánh mắt nhìn thẳng đầy thách thức.

Điên cuồng vì không khai thác được gì, chúng bắt đầu dùng đến đòn roi. Những trận đòn roi mây, báng súng trút xuống thân hình nhỏ nhắn của Dính suốt một ngày một đêm. Cơ thể anh rướm máu, đôi chân sưng húp không thể đứng vững, nhưng tinh thần của người con núi rừng thì vách đá cũng không thể làm lung lay. Anh tự nhủ: "Thà chết chứ không bao giờ phản bội đồng bào, phản bội cách mạng".

Đến ngày thứ ba, biết mình không thể chịu đựng thêm những trận tra tấn tàn khốc và để kéo dài thời gian cho các đồng chí kịp chuyển căn cứ, Vừa A Dính giả vờ đồng ý dẫn đường cho giặc.

Hôm đó, anh bắt chúng khiêng mình trên một chiếc cáng, dẫn cả toán quân Pháp lội suối, leo dốc, đi lòng vòng hết ngọn núi này đến thung lũng khác từ sáng sớm cho đến khi mặt trời đứng bóng. Khi toán lính Pháp đã rã rời chân tay, mệt lả vì đói và khát, chúng chợt nhận ra mình đang đứng trước một vực sâu thăm thẳm, xung quanh chỉ có cây rừng rậm rạp.

Tên đồn trưởng điên tiết, gí súng vào đầu anh quát lớn: "Căn cứ du kích đâu? Mày dám lừa tao à?"

Vừa A Dính nở một nụ cười rạng rỡ, dõng dạc trả lời bằng tiếng Pháp:

"Phải! Ta đã lừa bọn bay đấy! Giờ này các đồng chí của ta đã chuyển đi xa rồi. Bọn bay sẽ không bao giờ tìm được họ đâu!"

Biết mình bị lừa, tên đồn trưởng lồng lộn như một con thú dữ. Chúng kéo anh đến bên một cây đào cổ thụ ngay đỉnh đèo và xả một loạt đạn tàn bạo.

Vừa A Dính ngã xuống bên gốc đào khi tuổi đời mới vừa tròn 15. Thân xác anh hòa vào đất trời Tây Bắc, nhưng hành động quả cảm của anh đã cứu sống cả đội du kích và bảo vệ toàn vẹn khu căn cứ. Người thiếu niên người Mông ấy đã hóa thành một ngọn đuốc rực sáng giữa đại ngàn, thắp lên ngọn lửa tự do cho những bản làng vùng cao cho đến muôn đời sau.