Ngọn lửa từ Tấn Mỹ

Những năm đầu thế kỷ XX, vùng quê Tấn Mỹ, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang vẫn còn chìm trong cảnh lầm than dưới ách cai trị của thực dân. Giữa vùng đất ấy, cậu bé Ung Văn Khiêm sinh ngày 13/2/1910, lớn lên với nỗi day dứt trước cảnh nước mất, dân khổ.

Năm 1926, khi còn là học sinh ở Cần Thơ, ông tham gia lễ truy điệu cụ Phan Chu Trinh. Không khí bi thương nhưng đầy khí phách hôm ấy đã khắc sâu vào tâm trí chàng thanh niên trẻ. Cũng từ đó, ông bị thực dân Pháp đuổi học. Cánh cửa trường học khép lại, nhưng một con đường khác mở ra – con đường cách mạng. Rời ghế nhà trường, Ung Văn Khiêm sớm giác ngộ lý tưởng, tham gia phong trào yêu nước ở Nam Bộ những năm 1930. Ông lặng lẽ gây dựng cơ sở cách mạng, kết nối những người cùng chí hướng. Hoạt động chưa được bao lâu, ông bị thực dân Pháp bắt và đày ra Côn Đảo – nơi được mệnh danh là “địa ngục trần gian”. Nhưng chính nơi khắc nghiệt ấy lại trở thành “trường học cách mạng”. Trong lao tù, ông vẫn giữ vững khí tiết, bí mật liên lạc, học tập lý luận, nuôi dưỡng niềm tin vào ngày độc lập. Những năm tháng tù đày không làm ông khuất phục, mà càng rèn luyện ý chí sắt đá của người cộng sản.

Sau khi được trả tự do, ông trở lại với phong trào cách mạng đang dâng cao. Năm 1945, khi thời cơ của Cách mạng Tháng Tám đến gần, Ung Văn Khiêm cùng đồng chí của mình góp sức giành chính quyền ở địa phương. Chính quyền cách mạng non trẻ ra đời, ông tiếp tục được giao nhiều trọng trách trong kháng chiến chống Pháp, từ công tác tổ chức đến xây dựng chính quyền.

Năm 1954, sau Hiệp định Genève, ông tập kết ra Bắc. Tại đây, ông đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng của Nhà nước. Là Bộ trưởng Bộ Nội vụ đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ông góp phần xây dựng nền hành chính cách mạng từ những ngày đầu còn nhiều khó khăn.

Đến năm 1961, ông được giao trọng trách Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Trong bối cảnh đất nước còn chia cắt, ông cùng tập thể lãnh đạo kiên trì mở rộng quan hệ quốc tế, tranh thủ sự ủng hộ của bạn bè năm châu đối với cuộc đấu tranh chính nghĩa của Việt Nam. Trên bàn đàm phán, ông là người điềm tĩnh, bản lĩnh; ngoài đời thường, ông vẫn giữ phong cách giản dị, gần gũi như một người con của miền sông nước. Những năm sau đó, dù ở cương vị nào, Ung Văn Khiêm vẫn tận tụy với công việc, góp phần vào công tác tổ chức, nội chính và ngoại giao của Đảng và Nhà nước.

Năm 1991, ông qua đời, khép lại một cuộc đời trọn vẹn với cách mạng. Nhưng câu chuyện về ông vẫn còn đó – như một ngọn lửa âm ỉ cháy từ vùng quê Tấn Mỹ, lan tỏa qua những năm tháng “hoa lửa” của dân tộc.

Ngọn lửa ấy không ồn ào, không phô trương, nhưng bền bỉ và kiên cường – như chính con người Ung Văn Khiêm, một người cộng sản kiên trung, một nhà lãnh đạo tận tụy, và là niềm tự hào của quê hương An Giang.