NGƯỢC TRƯỜNG SƠN RA BẮC
Giữa năm 1974, khi Sư đoàn 5 đang khẩn trương xây dựng lực lượng chuẩn bị cho giai đoạn quyết chiến, tác giả nhận quyết định ra miền Bắc học bổ túc cao cấp quân sự. Tạm biệt người vợ và ba con nhỏ sau quãng thời gian ngắn ngủi đoàn tụ, ông vượt tuyến Trường Sơn trở lại Hà Nội sau 13 năm xa cách. Chuyến trở về giúp ông gặp lại những người thân, đồng chí cũ và chứng kiến cuộc sống kiên cường, đạm bạc của hậu phương lớn miền Bắc sau chiến tranh phá hoại. Trong thời gian học tập, ông nỗ lực đạt kết
Tháng 5 năm 1974, trong lúc Sư đoàn đang sôi nổi xây dựng lực lượng huấn luyện, ngày đi họp, đi huấn luyện chiều tối tôi mới về ẵm con, ăn cơm với vợ. Con gái út tôi được năm tháng, rất kháu khỉnh. Trong chiến tranh gian khổ, từ khi cưới nhau đến đứa con thứ ba tôi mới có hạnh phúc đầm ấm này. Hai đứa đầu, vợ tôi sinh, tự lo nuôi rồi gửi về bà ngoại. Đến lần này tôi mới có hạnh phúc được lo cho vợ con, hy vọng bù lại hai lần trước vợ tôi sinh vắng chồng, lại trong chiến tranh ác liệt.
Thời gian chăm lo cho vợ con không được bao lâu. Tháng 7, cấp trên quyết định gửi tôi ra miền Bắc học bổ túc cao cấp quân sự khóa 1. Nhận quyết định, về ẵm con, nói với vợ mà tôi chưa hết bần thần. Nhưng, với tinh thần đảng viên và trách nhiệm của cán bộ, tôi không thể thoái thác, phải nói cho vợ tôi biết.
Tuyết cũng là một đảng viên nên rất vững vàng, an ủi tôi:
- Anh yên tâm đi học. Em ở đây có tập thể đơn vị. Các anh ở đây sẽ giúp em lúc khó khăn. Bây giờ đã sướng hơn hai lần sinh trước nhiều.
Tháng 7, tôi lên đường ngược Trường Sơn ra Bắc. Lần vượt Trường Sơn này nhanh và không gian khổ như lần trước. Tôi lên xe tải từ đầu trong của đường Hồ Chí Minh tại Lộc Ninh vừa giải phóng, chạy liên tục 12 ngày đêm tới Hà Nội.
Đường rừng bụi mịt mù, có bom đánh phá, song vẫn sướng hơn trăm lần lúc tôi lội bộ từ Bắc vào Nam năm 1961.
Trở lại Hà Nội sau 13 năm. Tôi có thời gian đi thăm lại cảnh cũ. Đến hồ Hoàn Kiếm, ra Hồ Tây, lên hồ Bảy Mẫu, nay đã trở thành công viên Thống Nhất, đi tản bộ trên các phố phường. Hà Nội mới trải qua cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ, phố Khâm Thiên bị bom B52, cảnh tàn phá vẫn còn dấu tích. Hà Nội xem ra vẫn khắc khổ, chưa có xây dựng gì mới so với trước khi tôi về Nam.
Tôi cũng có cơ hội đến thăm lại các anh lớn như anh Năm Hà (em trai Thiếu tướng Dương Văn Dương, hy sinh hồi chống Pháp); anh Tám Lầu (nguyên Trưởng ban quân nhu tài chính Trung đoàn 397), gia đình ông Tám Mạnh (một gia đình lớn, tất cả con trai con gái và dâu, rể đều là dân kháng chiến - ở 3 Phùng Hưng, anh Hoàng Kim Chung (người đứng ra kết nạp tôi vào Đảng thời đánh Pháp) cùng vợ con anh (tại 35 Hàng Nón), chị Tư Điểm (chị kết nghĩa của tôi thời còn liên chi Bình Xuyên), nay công tác ở Viện quân y 108)...
Các anh chị đều mừng cho tôi. Tình cảm các anh chị dành cho tôi vẫn đầy ắp. Ngày ra đi rời khỏi miền Bắc, tôi là một thanh niên mang quân hàm trung úy mới 26 tuổi, nay trở ra đã là một trung tá 40 tuổi. Đối với các anh chị, tôi vẫn như đứa trẻ năm nào. Nghĩa tình ấy làm tôi thêm ấm lòng.
Trò chuyện với các anh chị mới thấy hết sự can trường của đồng bào miền Bắc, hậu phương lớn của cả nước. Qua cuộc sống của các anh chị lại càng rõ. Các anh chị vẫn sống đạm bạc bằng tem phiếu bao cấp. Có phiếu mà có lúc vẫn không mua được gì vì phải xếp hàng quá dài, đến lượt mình thì hàng đã hết...
Từ tháng 8, tôi bắt đầu học. Tôi vốn hiếu học nên rất cố gắng. trong các kì sát hạch, kiểm tra đều đạt điểm cao. Tôi cũng có thời gian rảnh rỗi để viết thư về Nam cho vợ. Những lá thư ấy đến giờ vợ tôi vẫn còn giữ.
Đó là một chút tình cảm riêng tư của tôi.
