NGƯỜI 2 LẦN TRUY ĐIỆU (1)
Trong kháng chiến, ở vùng đất cực Nam Tổ quốc với rừng đước bạt
ngàn và kênh rạch chằng chịt, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân
Lý Hữu Trí đã góp phần làm nên những chiến công vang dội.
13 tuổi theo cách mạng
Ông Lý Hữu Trí (năm nay 94 tuổi, tên thường gọi là Năm Nhanh, quê ở xã
Khánh Bình, H.Trần Văn Thời cũ, Cà Mau), hiện sống cùng người con trai út
trong căn nhà cấp 4 ở khóm 5, P.Bạc Liêu, Cà Mau. Cái tên Năm Nhanh
dường như là minh chứng cho phong cách chiến đấu nhanh trí, nhanh nhẹn,
quyết đoán trong mọi tình huống của ông.
Nối tiếp truyền thống cách mạng của gia đình, năm 13 tuổi, ông Trí đã tình
nguyện lên đường đi kháng chiến. "Năm 1945, biết ba tôi theo Việt Minh, địa
chủ dựng cớ gia đình tôi không chịu đóng tô nên bắt 5 người trong gia đình
giam cầm. Hận địa chủ, tôi bỏ làng quê theo cách mạng khi mới 13 tuổi", ông
Trí kể.
Anh hùng Lý Hữu Trí (thứ ba từ trái sang) vinh dự được gặp Tổng Bí thư
Trường Chinh (khi đó là Chủ tịch Quốc hội) năm 1976
Khi đó, thấy ông Trí nhỏ tuổi nhưng tinh thần, ý chí cách mạng rất cao nên
các chú hết lòng giúp đỡ, phân công nhiệm vụ thích hợp như giao liên, đội
trưởng thiếu nhi. Sau đó ông được cho đi học văn hóa rồi phân công dạy lớp
bình dân ở ấp Cỏ Xước, xã Phong Lạc. Rồi ông được phân công làm trưởng
trạm giao thông liên lạc xã Phong Lạc; trưởng trạm xuất nhập khẩu mặt trận
III, khu Tây Nam bộ; trưởng đoàn kế toán thanh toán tài chính H.Trần Văn
Thời... Nhiệm vụ nào ông Trí cũng hoàn thành xuất sắc. Ngày 21.12.1961,
ông vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng.
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lý Hữu Trí
Sau Hiệp định Geneva, ông Trí có tên trong danh sách tập kết ra Bắc nhưng
ông được lãnh đạo đơn vị giữ lại xây dựng cơ sở phục vụ cho kháng chiến
lâu dài. Sau đó, ông được giao nhiệm vụ quân báo liên tỉnh khu 9; làm phân
đoàn trưởng ấp Cỏ Xước để vận động, xây dựng lực lượng quần chúng đấu
tranh chính trị theo yêu cầu của cách mạng.
Ngày 2.7.1959, nghi ông Trí nằm vùng hoạt động cách mạng, đối phương bắt
ông. Dù bị tra tấn nhưng ông vẫn một lòng trung với Đảng, giữ vững khí tiết
người cộng sản. Không khai thác được gì, ngày 3.10.1959 đối phương phải
trả tự do cho ông. Khi về địa phương, ông Trí liên lạc với cách mạng và được
phân công làm chính trị viên ấp đội Cỏ Xước... Đến giữa năm 1960, ông được
phân công về lực lượng an ninh vũ trang Cà Mau, kiêm Chính trị viên Đại đội
phòng thủ bảo vệ căn cứ Tỉnh ủy Cà Mau. Từ đây, ông cùng đồng đội xả thân
chiến đấu nhiều trận đánh lớn.
Những trận đánh lưu danh
Nét nổi bật của ông Trí là tinh thần chiến đấu dũng cảm, kiên cường, mưu trí,
sáng tạo thể hiện qua một số trận đánh do ông chỉ huy. Tiêu biểu là trận
chống càn ngày 29.6.1968 để bảo vệ Trạm giao bưu tỉnh Cà Mau tại ấp Rạch
Cui, xã Khánh Bình, H.Trần Văn Thời, ông Trí cùng đơn vị đã bảo vệ an toàn
cho hơn 300 cán bộ các ngành cấp tỉnh, huyện. Thời điểm đó, đối phương bất
ngờ dùng lực lượng mạnh, gồm cả không quân, pháo binh và hàng ngàn bộ
binh bao vây khu vực.
Trong khi đó, đội phòng thủ do ông Trí chỉ huy một số đã đi công tác, chỉ còn
lại 1 trung đội, thậm chí ông và một số người khác còn đang bị thương. Vậy
nhưng với tinh thần dũng cảm, mưu trí, trung đội do ông Trí chỉ huy giữ vững
trận địa, bẻ gãy hàng chục đợt tấn công. Qua một ngày chiến đấu ác liệt, đã
tiêu diệt và làm bị thương nhiều lính của đối phương, phá hủy nhiều khí tài,
buộc đối phương phải rút lui.
Sau đó, đến trận đánh ngày 17.9.1972, hơn 100 lính biệt kích kết hợp lực
lượng quân chủ lực đối phương đi càn vùng rừng Năm Căn. Lực lượng của
ông Trí chỉ có 9 người, nhưng với sự quyết tâm, mưu trí, ngoan cường, ông
đã chỉ huy đơn vị đánh bật lực lượng đi càn.
Đặc biệt là trận đánh chiếm đồn Thị Kẹo và yếu khu Sông Đốc, H.Trần Văn
Thời vào đêm 19.12.1974. Ông Trí chỉ huy đồng đội phối hợp cùng đơn vị bạn
diệt hàng trăm lính đối phương, bắt sống 250 người, giành quyền kiểm soát
cả một vùng rộng lớn. Trận đánh này đã khiến đối phương hoang mang lo sợ,
qua đó góp phần tạo khí thế cho quân và dân tỉnh Cà Mau lúc bấy giờ.
Hai lần truy điệu
Ông Trí kể năm 1968, ông chỉ huy trung đội vũ trang tấn công vào TX.Cà
Mau. Ông cùng một số anh em xung phong đánh chiếm kho đạn của đối
phương nhưng khi tiến vào được khoảng 20 m thì gặp phản công quyết liệt.
Trong tiếng súng nổ chát chúa, ông thấy bụng mình tê rần, sờ tay xuống thì
thấy bị thương ướt máu. Một vài anh em đến kè nhưng ông nói còn tự lo
được và lệnh đồng đội rút lui gấp. Ông lấy khăn dù thắt ngang bụng đè chặt
vết thương rồi ngất đi lúc nào không hay. Đến tờ mờ sáng, ông tỉnh dậy, bò
khoảng 3 km mới gặp được đồng đội. Ngày hôm đó, một số anh em khác thấy
ông Trí không về đã làm lễ truy điệu cho ông.
