Người anh hùng dùng lựu đạn tay đánh dạt xe tăng Pháp — một hình ảnh biểu tượng cho tinh thần dũng cảm, mưu trí của Quân đội Nhân dân Việt Nam trong Chiến dịch Hòa Bình
Đoàn Mai Lan
Người chiến sĩ trẻ kiên cường nơi chiến trường Hòa Bình - Cù Chính Lan , sinh ra tại huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An trong một gia đình nông dân nghèo, Cù Chính Lan nhập ngũ năm 1950. Anh nhanh chóng thể hiện tinh thần gan dạ, luôn xung phong nhận những nhiệm vụ khó khăn nhất.
Với chiến công tay không diệt xe tăng tại Giang Mỗ :
Sáng ngày 13 tháng 12 năm 1951, trong trận phục kích quân Pháp tại dốc Giang Mỗ (Hòa Bình):
Bất ngờ từ hỏa lực địch: Quân ta bất ngờ gặp phải sự chống trả dữ dội từ xe tăng M3 Stuart của Pháp. Với hỏa lực mạnh, chiếc xe tăng càn quét, uy hiếp trực tiếp đến toàn bộ đội hình tiến công của ta. Hành động dũng cảm: Thấy đồng đội bị chặn đứng, Cù Chính Lan không ngần ngại xông lên, lợi dụng địa hình áp sát chiếc xe tăng đang xả súng. Trận đánh lịch sử: Anh nhảy lên tháp pháo, tìm cách nhét lựu đạn vào bên trong. Khi nắp tháp pháo bị giặc đóng chặt, anh nhanh trí cài một quả lựu đạn vào khe xích xe, làm xe tăng mất đà dừng lại. Ngay sau đó, anh tiếp tục giật chốt một quả lựu đạn khác thả qua kẽ hở nắp thùng xe, tiêu diệt toàn bộ kíp lái trong xe.
Chiến công này không chỉ bẻ gãy đợt phản công của địch mà còn đập tan huyền thoại về "sức mạnh vô địch" của thiết giáp Pháp trên chiến trường.
Chiến đấu quả cảm trong trận đánh cuối cùng và sự hy sinh anh dũng :
Chỉ một tháng sau chiến công Giang Mỗ, vào ngày 29 tháng 12 năm 1951, trong trận đánh căn cứ Cô Tô:
Dù bị thương nặng ở chân, anh vẫn từ chối rời chiến trường, tiếp tục chỉ huy tiểu đội mở đường cho đơn vị tiến lên. Anh hứng chịu thêm nhiều vết thương khác và trút hơi thở cuối cùng ngay trên mâm pháo vào ngày 8 tháng 1 năm 1952, khi mới 22 tuổi.
Năm 1952, trong Đại hội Báo công Toàn quốc, Cù Chính Lan được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân và danh hiệu Anh hùng Quân đội.



