NGƯỜI BÍ THƯ ĐẦU TIÊN CỦA ĐẢNG BỘ QUẢNG NGÃI
Nguyễn Nghiêm tên thật là Nguyễn Thiện, bí danh Mười Hòa, sinh năm 1904 tại làng Tân Hội, nay thuộc vùng Phổ Phong, Quảng Ngãi.
Ông sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước. Cha ông, cụ Nguyễn Tuyên, từng tham gia phong trào Duy Tân và đấu tranh chống sưu thuế năm 1908, sau đó bị thực dân Pháp bắt đày ra Côn Đảo.
Truyền thống gia đình và cảnh đất nước mất độc lập đã tác động sâu sắc đến Nguyễn Nghiêm.
Tháng 7/1929, Hội nghị Tỉnh bộ Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên được tổ chức tại núi Xương Rồng dưới sự chủ trì của Trương Quang Trọng. Nguyễn Nghiêm là một trong những cán bộ tham dự và được giao nhiệm vụ xúc tiến việc thành lập tổ chức Đảng ở Quảng Ngãi.
Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời ngày 3/2/1930, Nguyễn Nghiêm nhanh chóng tìm cách bắt liên lạc với tổ chức Đảng cấp trên.
Giữa tháng 3/1930, tại quê hương Tân Hội, ông triệu tập cán bộ các địa phương, tuyên bố thành lập tổ chức cộng sản đầu tiên và chuyển các tổ chức dự bị cộng sản thành các chi bộ cộng sản.
Tháng 6/1930, Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ nhất được tổ chức. Nguyễn Nghiêm được bầu làm Bí thư đầu tiên của Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi.
Ông mới khoảng 26 tuổi.
Dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy, phong trào công nhân, nông dân phát triển mạnh. Đêm 7 rạng sáng 8/10/1930, Nguyễn Nghiêm trực tiếp lãnh đạo cuộc biểu tình lớn tại Đức Phổ. Hàng nghìn nông dân tập trung, tiến về huyện lỵ, mở đầu một giai đoạn đấu tranh mạnh mẽ của phong trào cách mạng Quảng Ngãi năm 1930–1931.
Sau đó, Nguyễn Nghiêm bị thực dân Pháp bắt.
Năm 1931, người Bí thư đầu tiên của Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi hy sinh khi mới 27 tuổi.
Hai mươi bảy năm tuổi đời – nhưng Nguyễn Nghiêm đã dành phần lớn tuổi thanh xuân để xây dựng tổ chức cách mạng, tập hợp quần chúng và chuẩn bị nền móng cho phong trào đấu tranh lâu dài của quê hương.
Đối với thanh niên hôm nay, câu chuyện Nguyễn Nghiêm cho thấy tuổi trẻ không đồng nghĩa với thiếu khả năng đảm nhận việc lớn. Khi có lý tưởng, tri thức, tổ chức và tinh thần trách nhiệm, một người trẻ hoàn toàn có thể trở thành người tiên phong của thời đại mình.
