Bài viết

Người cán bộ trước vành móng ngựa và trên đường giành chính quyền

Đồng Tháp19/08/2026Đào Công Minh (Xã Long Phú Thuận)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

Người cán bộ trước vành móng ngựa và trên đường giành chính quyền

Nguyễn Ngọc Tạc là một trong những nhân vật xuất hiện xuyên suốt nhiều chặng đường lịch sử của Phú Thuận và Tân Châu.

Năm 1945, đồng chí giữ vai trò Bí thư Quận ủy Tân Châu. Cuối tháng 4/1945, trong một cuộc họp của Tỉnh ủy lâm thời Châu Đốc tổ chức trên chiếc ghe chài của đồng chí Huỳnh Thọ Hân tại số 09 Long Thuận, Nguyễn Ngọc Tạc được phân công phụ trách Quận Tân Châu. Hội nghị bàn việc phát động phong trào quần chúng, xây dựng lực lượng và chuẩn bị giành chính quyền.

Đến những ngày tháng 8/1945, công việc chuẩn bị bước vào thời điểm quyết định.

Ngày 24/8, Nguyễn Ngọc Tạc đến gặp chủ quận Tân Châu yêu cầu cho mượn 20 khẩu súng với lý do bảo vệ lễ ra mắt “Thanh niên Tiền Phong”. Chủ quận buộc phải giao súng. Từ số vũ khí này, lực lượng cách mạng xây dựng được ba trung đội Cộng hòa vệ binh.

3 giờ sáng ngày 25/8/1945, dưới sự chỉ huy của Nguyễn Ngọc Tạc, quần chúng gây áp lực buộc chính quyền cũ giao chính quyền và vũ khí. Các lực lượng được phân công đánh chiếm những vị trí quan trọng. Cuộc giành chính quyền diễn ra nhanh chóng, không đổ máu và thắng lợi trọn vẹn.

Nhưng chỉ vài tháng sau, hoàn cảnh đã thay đổi.

Năm 1946, khi thực dân Pháp trở lại, Nguyễn Ngọc Tạc bị bắt tại Long Thuận. Đồng chí bị đưa qua khám lớn Châu Đốc và đưa ra xét xử. Tại phiên tòa ngày 14/9/1946, đồng chí trình bày mục đích của Việt Minh là đánh giặc giữ nước, giành độc lập dân tộc; những lập luận của đồng chí khiến tòa không thể kết tội và cuối cùng phải trả tự do.

Sau khi được trả tự do, Nguyễn Ngọc Tạc tiếp tục hoạt động.

Cuối năm 1947, khi ba xã Long Thuận, Phú Thuận và Phú Lâm được tổ chức lại thành một đơn vị hành chính kháng chiến, đồng chí được chỉ định làm Bí thư Chi bộ liên xã Lâm – Phú – Long, lãnh đạo tổ chức cách mạng và quần chúng tản cư, đồng thời xây dựng lực lượng vũ trang tuyên truyền.

Năm 1949, đồng chí tiếp tục được phân công về phụ trách vùng Long – Phú Thuận và ba xã Cù Lao Tây, chỉ đạo xây dựng cơ sở và công tác vận động Hòa Hảo.

Như vậy, trong gần một thập kỷ, Nguyễn Ngọc Tạc xuất hiện ở nhiều thời điểm quan trọng: chuẩn bị giành chính quyền, trực tiếp chỉ huy giành chính quyền, đối diện phiên tòa năm 1946 và tiếp tục xây dựng cơ sở trong kháng chiến.

Câu chuyện của đồng chí vì vậy không chỉ là câu chuyện của một người cán bộ lãnh đạo, mà còn phản ánh bước chuyển của lịch sử địa phương từ giành chính quyền sang bảo vệ và xây dựng chính quyền cách mạng trong chiến tranh.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn