"Người canh tân đơn độc" và triết lý công chức liêm chính

Trong khi triều đình nhà Nguyễn thế kỷ 19 còn bế quan tỏa cảng và thủ cựu, Đặng Huy Trứ đã là một nhà canh tân có tầm nhìn vượt thời đại. Ông là người đầu tiên mang nghề chụp ảnh về Việt Nam, đề xuất mở cảng biển, phát triển thương mại và cải cách quân sự theo hướng hiện đại.

Câu chuyện truyền cảm hứng nhất về ông nằm ở tấm lòng liêm chính. Khi làm quan coi quản việc thương chính và kho tàng, ông chứng kiến nạn tham nhũng tràn lan. Để tự răn mình và thức tỉnh các quan lại khác, ông đã tự tay viết cuốn sách nổi tiếng "Từ hiếm kham thấu" (Ghi chép về những quà biếu không thể nhận). Ông liệt kê chi tiết hàng chục loại quà biếu, hối lộ cùng lý do tại sao người làm quan tuyệt đối không được phép nhận. Ông chính là biểu tượng mẫu mực cho triết lý: Muốn canh tân đất nước, trước hết bộ máy làm quan phải sạch và vì dân.