NGƯỜI CHIẾN SĨ GIỮ VỮNG KHÍ TIẾT DƯỚI ĐÒN ROI TRA TẤN
"Chiến tranh đã lùi sâu vào quá khứ, những đòn roi tra tấn tàn khốc năm xưa giờ chỉ còn là ký ức đau thương nhưng oai hùng. Sự hy sinh oanh liệt của đồng chí Đỗ Như Dạy tại mảnh đất Nam Bình năm ấy đã đặt nền móng vững chắc cho nền độc lập tự do hôm nay. Câu chuyện về lòng trung kiên của ông sẽ mãi là bài học quý báu, là ngọn lửa thắp sáng tinh thần trách nhiệm và lòng yêu nước cho thế hệ trẻ hôm nay trên con đường bảo vệ và xây dựng quê hương."
Trong dòng chảy lịch sử đầy tự hào của dải đất miền Trung, Phú Yên không chỉ là vùng đất "hoa vàng trên cỏ xanh" thanh bình, mà còn là chiếc nôi nuôi dưỡng những người con kiên trung, thà hy sinh quyết không khuất phục trước kẻ thù. Giữa những trang sử vàng chói lọi của lực lượng công an nhân dân thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, câu chuyện về người chiến sĩ Đỗ Như Dạy (sinh năm 1917) là một khúc tráng ca bất tử về lòng trung thành vô hạn với Đảng, với nhân dân.
Người con ưu tú của đất Hòa Xuân Tây
Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất giàu truyền thống yêu nước Hòa Xuân Tây (nay thuộc thị xã Đông Hòa, tỉnh Phú Yên), người thanh niên Đỗ Như Dạy đã sớm hun đúc tinh thần cách mạng và lòng căm thù giặc sâu sắc. Khi ngọn lửa đấu tranh giải phóng dân tộc bùng cháy, ông đã hăng hái tham gia cách mạng từ rất sớm.
Dấn thân vào hiểm nguy, ông hoạt động trong lực lượng công an xung phong – một lực lượng non trẻ nhưng đầy quả cảm, luôn đối mặt với muôn vàn gian khổ và mưu mô hiểm độc của kẻ thù. Bằng sự nhạy bén, mưu trí và lòng dũng cảm, ông dần khẳng định vai trò của mình và được tin tưởng giao giữ chức vụ Trưởng Công an huyện Tuy Hòa 1. Trên cương vị người đứng đầu, ông đã chỉ huy lực lượng phá tan nhiều âm mưu phá hoại, trấn áp tay sai phản động, bảo vệ an toàn cho các cơ sở cách mạng và nhân dân địa phương.
Giữ vững khí tiết trước ranh giới sinh tử
Trong quá trình hoạt động đấu tranh đầy cam go chống thực dân Pháp và bè lũ tay sai, đồng chí Đỗ Như Dạy không may sa vào tay giặc. Biết ông là cán bộ cốt cán của lực lượng công an cách mạng, kẻ thù đã dùng mọi thủ đoạn hèn hạ nhất, từ mua chuộc, dụ dỗ đến những cực hình tra tấn dã man hòng khuất phục ý chí của người chiến sĩ trẻ.
Thế nhưng, đòn roi và ngục tù tối tăm của thực dân Pháp đã hoàn toàn bất lực trước ý chí sắt đá của người con đất Phú. Dù cơ thể phải chịu đựng những vết thương rớm máu, đồng chí Đỗ Như Dạy vẫn giữ vững khí tiết người chiến sĩ công an cách mạng, tuyệt đối không khai nửa lời, bảo vệ an toàn cho tổ chức và đồng đội đến hơi thở cuối cùng.
Ông đã anh dũng hy sinh vào tháng 10 năm 1954 tại thôn Nam Bình, xã Hòa Xuân, tỉnh Phú Yên. Sự ra đi của ông ngay sát thềm hòa bình lập lại (sau Hiệp định Giơ-ne-vơ) là một tổn thất vô cùng to lớn, nhưng tấm gương sáng ngời của ông đã hóa thành bất tử.
