NGƯỜI CON GÁI ĐỂ LẠI BỨC THƯ CUỐI CÙNG TRƯỚC NGÀY HY SINH
Xuân Thị Nhang (1949 – 1968), quê xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, là thành viên Tiểu đội 4, Đại đội 552 Thanh niên xung phong Hà Tĩnh. Chị là một trong 10 nữ thanh niên xung phong anh dũng hy sinh tại Ngã ba Đồng Lộc ngày 24/7/1968 khi đang làm nhiệm vụ bảo đảm giao thông trên tuyến vận tải chiến lược phục vụ chiến trường miền Nam.
Trong số 10 nữ thanh niên xung phong Ngã ba Đồng Lộc, Xuân Thị Nhang là người để lại nhiều xúc động bởi những lá thư gửi về gia đình trước khi hy sinh.
Chị sinh năm 1949 tại xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Tuổi thơ của chị lớn lên trong những năm tháng đất nước còn chìm trong bom đạn chiến tranh. Giống như nhiều thanh niên cùng thời, Xuân Thị Nhang sớm nhận thức được trách nhiệm của tuổi trẻ đối với quê hương, đất nước.
Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, chị tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong Hà Tĩnh. Đó là quyết định đầy dũng cảm của một cô gái tuổi vừa đôi mươi, sẵn sàng rời xa gia đình để đi đến những nơi gian khổ nhất phục vụ kháng chiến.
Sau thời gian huấn luyện, chị được phân công về Tiểu đội 4, Đại đội 552 làm nhiệm vụ tại Ngã ba Đồng Lộc. Đây là trọng điểm giao thông chiến lược nối các tuyến đường vận tải từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam.
Những năm 1967 - 1968, không quân Mỹ liên tục đánh phá Ngã ba Đồng Lộc với mục tiêu cắt đứt tuyến vận tải huyết mạch. Bom đạn ngày đêm trút xuống khiến mặt đường bị cày xới, cây cối đổ ngã và đất đá tung lên khắp nơi.
Giữa khói lửa chiến tranh, Xuân Thị Nhang cùng đồng đội ngày đêm bám đường. Công việc của các chị là san lấp hố bom, sửa chữa đường sá, dẫn xe qua trọng điểm và bảo đảm giao thông thông suốt.
Có những đêm các chị làm việc liên tục đến sáng. Máy bay vừa rời đi, mọi người lại lập tức lao ra hiện trường. Dù biết hiểm nguy luôn cận kề nhưng không ai lùi bước bởi ai cũng hiểu phía trước là tiền tuyến đang chờ từng chuyến xe chi viện.
Đồng đội nhớ về Xuân Thị Nhang như một cô gái hiền lành, giàu nghị lực và luôn lạc quan. Chị thường động viên mọi người bằng những câu chuyện vui, những bài hát quê hương giữa lúc gian khổ nhất.
Trước ngày hy sinh không lâu, chị đã gửi thư về gia đình. Trong thư, chị kể về cuộc sống nơi tuyến lửa, hỏi thăm sức khỏe người thân và bày tỏ niềm tin vào thắng lợi cuối cùng của dân tộc. Không ai ngờ đó lại là những dòng thư cuối cùng của người con gái trẻ.
Chiều ngày 24 tháng 7 năm 1968, Tiểu đội 4 tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tại Ngã ba Đồng Lộc sau nhiều đợt đánh phá của máy bay Mỹ. Khi các chị đang làm việc thì một loạt bom mới bất ngờ trút xuống khu vực.
Xuân Thị Nhang cùng 9 đồng đội đã anh dũng hy sinh trong trận bom lịch sử ấy. Khi đó chị mới 19 tuổi – độ tuổi đẹp nhất của đời người.
Sự hy sinh của chị và đồng đội đã trở thành biểu tượng bất tử của tuổi trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Tên tuổi của các chị mãi mãi gắn liền với Ngã ba Đồng Lộc – nơi được xem là huyền thoại của lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam.
Ngày nay, tại Khu di tích lịch sử Ngã ba Đồng Lộc, mỗi năm có hàng triệu lượt người đến dâng hương tưởng niệm. Trong dòng người ấy, nhiều người dừng lại thật lâu trước phần mộ của Xuân Thị Nhang để tưởng nhớ người con gái đã hiến dâng trọn tuổi xuân cho Tổ quốc.
Ý nghĩa câu chuyện
Câu chuyện về Xuân Thị Nhang là minh chứng cho tinh thần yêu nước, lòng dũng cảm và sự hy sinh cao cả của thế hệ thanh niên Việt Nam thời chống Mỹ. Những lá thư chị để lại không chỉ là tình cảm dành cho gia đình mà còn là lời nhắn gửi về lý tưởng sống đẹp, sống có ích cho quê hương, đất nước.



