Người con gái "Hát át tiếng bom" trên đỉnh đèo Lũng Lô

Đèo Lũng Lô (Yên Bái) là một trong những tuyến huyết mạch vận chuyển vũ khí, lương thực cho chiến dịch. Nơi đây thường xuyên gánh chịu những đợt ném bom rải thảm của không quân Mỹ hòng cắt đứt mạch máu giao thông của ta. Giữa làn mưa bom bão đạn, có một tổ chức đặc biệt mang tên "Đội văn nghệ xung kích" thuộc lực lượng Thanh niên xung phong (TNXP). Nhiệm vụ của họ không chỉ là san lấp hố bom, mà còn là dùng tiếng hát để vực dậy tinh thần, xoa dịu nỗi đau và tiếp thêm ý chí cho các chiến sĩ, tài xế xe tải xích gần hơn với chiến trường.Cựu TNXP Nguyễn Thị Minh (lúc đó mới 18 tuổi) kể lại rằng, có những đêm bom nổ rầm trời, đất đá sạt lở dữ dội, các chiến sĩ lái xe phải dừng lại chờ thông đường trong trạng thái vô cùng căng thẳng. Giữa bóng tối dày đặc và mùi thuốc súng khét lẹt, chị Minh cùng các đồng đội đã đứng ngay trên vách đá sát mép vực, dùng chiếc loa pin cầm tay để hát.

"Chúng tôi hát không nhạc đệm, chỉ có tiếng bom nổ đệm nhịp từ xa. Có những lúc vừa dứt câu hát thì một loạt bom khác lại dội xuống. Nhưng cứ ngớt tiếng nổ, chúng tôi lại đứng lên hát tiếp. Các anh lái xe từ cabin thò đầu ra hét lớn: 'Hát nữa đi các em ơi! Nghe tiếng hát của các em là tụi anh quên hết mệt mỏi, vững tay lái vượt đèo!'."

Tiếng hát của những cô gái tuổi mười tám đôi mươi ấy đã trở thành "vũ khí" tinh thần kỳ diệu, biến đèo Lũng Lô từ một tọa độ chết chóc trở thành một sân khấu ngập tràn niềm tin vào ngày chiến thắng.