Người con gái mang vết thương không bao giờ lành
Nhân chứng: Bà Trần Thị Lý – Người con gái Quảng Trị kiên cường.
Bối cảnh: Nhà lao tù chính trị của thực dân và đế quốc tại miền Nam, giai đoạn 1956 - 1958.
"Chúng có thể bẻ gãy xương sườn, có thể dùng điện đốt cháy da thịt tôi, nhưng chúng không bao giờ lấy được một lời phản bội đồng chí từ miệng tôi." — Lời kiên trung của bà Trần Thị Lý.
Cái tên Trần Thị Lý đã trở thành một biểu tượng trường tồn cho tinh thần "Bất khuất, Trung hậu, Đảm đang" của người phụ nữ Việt Nam, người đã khơi nguồn cảm hứng cho bài thơ nổi tiếng “Người con gái Việt Nam” của nhà thơ Tố Hữu. Bị bắt năm 1956 vì tham gia hoạt động giao liên mật cho cách mạng, bà phải chịu đựng những đòn tra tấn vượt quá sức tưởng tượng của con người.
Kẻ thù đã dùng mọi ngón đòn tàn độc nhất: đổ nước xà phòng, dùng dao xẻo từng mảng da thịt, gí điện vào các huyệt đạo hiểm hóc khiến bà nhiều lần chết đi sống lại. Khi được giải thoát và đưa ra miền Bắc chữa trị vào năm 1958, trên cơ thể người con gái chưa đầy 25 tuổi ấy có đến hàng trăm vết sẹo sâu hoắm, xương sườn gãy nát, cơ thể suy kiệt đến mức các bác sĩ quốc tế cũng phải kinh ngạc trước sức sống kỳ diệu của bà. Dù mang trên mình những di chứng tàn tật suốt đời, tinh thần kiên định và khí phách kiên trung của bà Trần Thị Lý vẫn mãi là ngọn đuốc sáng cho thế hệ sau noi theo.
