Người Con Ưu Tú Của Đất Nghệ An
Anh hùng Cù Chính Lan (1930 – 1951) là một trong 7 chiến sĩ đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (năm 1952). Ông nổi tiếng với danh hiệu "Người anh hùng đánh xe tăng" bằng đôi tay trần và lựu đạn trong Chiến dịch Hòa Bình năm 1951.
1. Người Con Ưu Tú Của Đất Nghệ An
Cù Chính Lan sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo tại làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An.
Sớm giác ngộ cách mạng: Sống trong cảnh nước mất nhà tan, ông sớm nuôi lòng căm thù giặc sâu sắc. Năm 1946, khi toàn quốc kháng chiến bùng nổ, ông hăng hái tham gia dân quân tự vệ tại địa phương.
Nhập ngũ: Năm 1950, ông chính thức gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam, trở thành chiến sĩ bộ binh thuộc Đại đội 212, Tiểu đoàn 353, Trung đoàn 66, Đại đoàn 304.
2. Kỳ Tích "Tay Không" Diệt Xe Tăng Pháp
Chiến công hiển hách nhất của Cù Chính Lan diễn ra trong Chiến dịch Hòa Bình vào cuối năm 1951, tại trận địa Giang Mỗ (Hòa Bình).
Lúc bấy giờ, xe tăng được xem là "pháo đài di động" cực kỳ đáng sợ của quân Pháp, trong khi vũ khí chống tăng của bộ đội ta còn rất thô sơ và thiếu thốn.
Hoàn cảnh trận đấu: Ngày 13/12/1951, quân Pháp huy động một lực lượng lớn có xe tăng mở đường để đánh chiếm lại tuyến đường số 6. Khi xe tăng địch hung hãn bắn phá, chia cắt đội hình và chặn đường tiến của quân ta, tình thế vô cùng nguy cấp.
Hành động táo bạo: Bất chấp hiểm nguy, Cù Chính Lan một mình dũng cảm xông lên, tận dụng các bụi cây để tiếp cận chiếc xe tăng đi đầu. Ông nhảy phắt lên nóc xe, giật nắp hầm và ném một quả lựu đạn vào trong.
Mưu trí đến cùng: Lính xe tăng Pháp hoảng sợ hất quả lựu đạn ra ngoài rồi đóng chặt nắp hầm, tiếp tục lùi xe. Không bỏ cuộc, ông tiếp tục đuổi theo, nhảy lên xe lần thứ hai.
Lần này, ông kiên nhẫn chờ lựu đạn xì khói ngòi nổ rồi mới nhét vào khe hở của tháp pháo. Xe tăng địch nổ tung, xích sắt rã rời, toàn bộ kíp lái bị tiêu diệt.
Chiến công của ông đã cổ vũ tinh thần mạnh mẽ cho toàn đơn vị xông lên bẻ gãy cuộc càn quét của địch.
3. Trận Chiến Cuối Cùng Và Sự Hy Sinh Anh Dũng
Chỉ vài tuần sau chiến công vang dội đó, vào ngày 29/12/1951, trong trận đánh đồn Gót (Hòa Bình), Cù Chính Lan tiếp tục làm nhiệm vụ đánh bộc phá mở đường cho đồng đội.
Dù bị thương rất nặng ở chân và bụng do trúng đạn của địch, ông vẫn từ chối rời trận địa. Ông nằm rạp xuống đất, dùng chút sức lực cuối cùng để bắn yểm trợ và cổ vũ: "Anh em cứ xông lên, tôi không chết đâu!". Khi đồn địch bị san phẳng cũng là lúc người chiến sĩ trẻ trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 21.
4. Sự Tôn Vinh Và Di Sản
Danh hiệu cao quý: Ngày 19/5/1952, Cù Chính Lan được Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân ngay trong đợt phong tặng đầu tiên của quân đội.
Biểu tượng bất tử: Tinh thần "Đánh xe tăng như Cù Chính Lan" đã trở thành một phong trào thi đua sôi nổi trong toàn quân suốt thời kỳ kháng chiến chống Pháp, xóa tan nỗi sợ hãi vũ khí cơ giới của binh lính thời bấy giờ.
Ngày nay, tên của người anh hùng trẻ tuổi Cù Chính Lan được trân trọng đặt cho nhiều trường học, đường phố lớn tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Nghệ An, Hòa Bình... để đời đời ghi nhớ một ý chí thép của người con đất Việt.
