NGƯỜI CỰU CHIẾN BINH SƯ ĐOÀN 338 VÀ HÀNH TRÌNH ĐI TÌM MỘ ĐỒNG ĐỘI

Ông là cựu chiến binh Sư đoàn 338. Mái tóc bạc trắng, lưng đã còng theo năm tháng, nhưng ký ức về chiến trường thì chưa bao giờ phai nhạt. Trong hành trang của ông, ngoài chiếc ba lô sờn cũ, còn có một thứ nặng hơn tất cả: lời hứa với đồng đội.

Năm ấy, giữa khói lửa chiến tranh, tiểu đội của ông chiến đấu trong một trận ác liệt. Đạn bom xé nát cánh rừng, đất đá vùi lấp người ngã xuống. Khi trận đánh kết thúc, ông và vài người còn sống sót phải rút đi gấp. Một đồng đội thân thiết – người đã từng chia nhau nắm cơm vắt, từng che cho nhau trước làn đạn – nằm lại đâu đó giữa rừng sâu, chưa kịp một nấm mồ, chưa kịp một nén nhang. Trước lúc rời đi, ông chỉ kịp khấn thầm: “Ngày hòa bình, tao sẽ quay lại đón mày về.”

Hòa bình lập lại. Cuộc sống cuốn ông vào cơm áo đời thường. Nhưng càng về già, lời hứa năm xưa càng day dứt. Những đêm trở trời, tiếng pháo năm nào như vẫn nổ bên tai. Ông biết, nếu chưa tìm được mộ đồng đội, lòng mình sẽ không yên.

Thế là ở tuổi mà nhiều người chọn nghỉ ngơi, ông lại lên đường. Lần theo ký ức mờ nhạt: con suối cạn, gốc cây cháy sém, triền đồi đầy hố bom… Ông tìm đến các cựu binh từng cùng đơn vị, hỏi từng người dân địa phương, lật lại bản đồ cũ, nhật ký chiến đấu đã ố vàng. Có những chuyến đi chỉ mang về thất vọng. Có lúc sức khỏe không cho phép, ông phải quay về trong nước mắt.

Nhưng ông không bỏ cuộc. Bởi với ông, đồng đội chưa được trở về thì người sống chưa tròn nghĩa.

Rồi một ngày, giữa khu rừng năm xưa, khi đào xuống lớp đất đỏ, họ phát hiện những di vật quen thuộc: mảnh tăng, chiếc cúc áo, vài viên đạn gỉ… Ông lặng người. Đôi bàn tay run run ôm lấy nắm đất. Nước mắt của người lính già rơi xuống, thấm vào lòng đất lạnh. Đồng đội của ông – cuối cùng – đã được tìm thấy.

Ngày đưa hài cốt về nghĩa trang liệt sĩ, ông đứng nghiêm chào như buổi tiễn quân năm nào. Gió thổi nhẹ, hàng bia trắng lặng im. Ông thì thầm: