NGƯỜI ĐÃ HIẾN HƠN 5.000 LƯỢNG VÀNG CHO NỀN ĐỘC LẬP DÂN TỘC
Trong lịch sử Việt Nam hiện đại, có những người không trực tiếp cầm s.ú.n.g ngoài chiến trường nhưng những đóng góp của họ lại góp phần quan trọng vào sự tồn tại của đất nước trong những thời khắc khó khăn nhất. Nhà tư sản yêu nước Trịnh Văn Bô là một trong những con người như vậy.
Ông Trịnh Văn Bô sinh năm 1914 tại làng Bãi, xã Cao Viên, huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Đông cũ (nay thuộc Hà Nội). Ông xuất thân trong một gia đình có truyền thống kinh doanh nổi tiếng ở đất Hà Thành. Cha ông là cụ Trịnh Phúc Lợi, chủ hiệu buôn tơ lụa Phúc Lợi danh tiếng. Ngay từ nhỏ, ông đã được học hành bài bản, thông thạo tiếng Pháp và tiếng Anh. Sau khi trưởng thành, ông tiếp quản và phát triển hiệu buôn Phúc Lợi tại số 48 Hàng Ngang, đưa cơ sở này trở thành một trong những thương hiệu tơ lụa lớn nhất miền Bắc thời bấy giờ.Cùng với người vợ nổi tiếng không kém là bà Hoàng Thị Minh Hồ, hai ông bà đã xây dựng được một cơ nghiệp lớn. Hàng hóa của hiệu Phúc Lợi không chỉ được tiêu thụ trong nước mà còn buôn bán sang Lào, Campuchia, Thái Lan và giao dịch với nhiều đối tác từ Pháp, Anh, Thụy Điển, Thụy Sĩ, Nhật Bản, Trung Quốc và Ấn Độ.Thế nhưng khi vận mệnh dân tộc đứng trước bước ngoặt lịch sử, gia đình ông đã lựa chọn đặt lợi ích của đất nước lên trên tài sản của bản thân.Ngày 14/11/1944, dưới sự vận động của các cán bộ Việt Minh, gia đình Trịnh Văn Bô chính thức tham gia cách mạng. Ngay từ đầu năm 1945, khi phong trào còn hoạt động bí mật, ông bà đã ủng hộ 25 cây vàng cho Việt Minh. Sau đó, những khoản hỗ trợ tiếp tục được gửi đến cách mạng nhiều lần. Chỉ tính riêng trước Cách mạng Tháng Tám, gia đình ông đã đóng góp tương đương hơn 212 cây vàng.Sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, tình hình tài chính của chính quyền non trẻ vô cùng khó khăn. Ngân khố quốc gia gần như trống rỗng, trong khi phải đối mặt với nạn đói, thù trong giặc ngoài và vô số khó khăn về kinh tế.Trong hoàn cảnh ấy, gia đình Trịnh Văn Bô tiếp tục trở thành một trong những chỗ dựa tài chính lớn nhất của Chính phủ.Ông bà đóng góp cho Quỹ Độc lập số tiền tương đương 500 cây vàng, tham gia vận động quyên góp hơn 1 triệu đồng Đông Dương. Trong Tuần lễ Vàng năm 1945, gia đình trực tiếp hiến tặng 117 cây vàng và vận động thêm hơn 1.000 cây vàng từ các tầng lớp nhân dân.Theo các tài liệu lịch sử được công bố, tổng số vàng mà gia đình Trịnh Văn Bô và Hoàng Thị Minh Hồ đóng góp cho Chính phủ cách mạng lên tới 5.147 lượng vàng, tương đương khoảng 2 triệu đồng Đông Dương thời điểm đó. Đây là con số khổng lồ, gần gấp đôi giá trị ngân khố mà Chính phủ đang nắm giữ.Ít người biết rằng trong số vàng ấy có 1.000 lượng được sử dụng cho các hoạt động ngoại giao đặc biệt nhằm giảm nguy cơ xung đột với lực lượng quân Tưởng Giới Thạch đang hiện diện tại miền Bắc Việt Nam lúc bấy giờ.Không chỉ hiến vàng, gia đình ông còn hiến tặng cả ngôi nhà số 48 Hàng Ngang cho cách mạng.Đây chính là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh ở và làm việc trong những ngày cuối tháng 8 năm 1945. Tại căn nhà này, Bác Hồ đã hoàn chỉnh bản Tuyên ngôn Độc lập trước khi đọc tại Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.Ngôi nhà 48 Hàng Ngang ngày nay đã trở thành Di tích lịch sử quốc gia, là địa chỉ quen thuộc đối với những người muốn tìm hiểu về thời khắc khai sinh nước Việt Nam mới.Không dừng lại ở đó, gia đình Trịnh Văn Bô còn chuẩn bị nơi ăn ở, làm việc cho nhiều cán bộ Việt Minh. Nhiều bộ quần áo được các lãnh đạo cách mạng mặc trong ngày Quốc khánh đầu tiên cũng do gia đình ông cung cấp. Ngay cả tấm vải dùng để may áo cho Chủ tịch Hồ Chí Minh trong ngày đọc Tuyên ngôn Độc lập cũng xuất phát từ hiệu buôn Phúc Lợi.Sau khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược, ông tiếp tục tham gia chính quyền kháng chiến tại Việt Bắc. Đến năm 1955, ông trở về Hà Nội và được giao giữ chức Phó Chủ tịch Ủy ban Hành chính thành phố Hà Nội cho đến khi nghỉ hưu.



