Người đại diện Việt Nam tại Hội nghị Genève

Năm 1954, sau chiến thắng Điện Biên Phủ, Hội nghị Giơ-ne-vơ về chấm dứt chiến tranh và lập lại hòa bình ở Đông Dương được khai mạc ngày 8/5/1954. Đoàn đại biểu Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa do Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Văn Đồng làm Trưởng đoàn.

Đây là lần đầu tiên Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tham dự một hội nghị quốc tế lớn với tư thế của một dân tộc vừa giành thắng lợi quân sự quan trọng. Trước một bàn đàm phán có nhiều cường quốc và các bên với lợi ích khác nhau, Phạm Văn Đồng phải thể hiện bản lĩnh của người đại diện cho Chính phủ và nhân dân Việt Nam.

Trong quá trình thương lượng, đoàn Việt Nam kiên định mục tiêu độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, đồng thời vận dụng phương pháp đàm phán linh hoạt, mềm dẻo để tìm giải pháp phù hợp. Hội nghị kéo dài 75 ngày, với nhiều phiên họp công khai và các cuộc tiếp xúc, thương lượng phía sau.

Một trong những vấn đề khó khăn là việc xác định giới tuyến quân sự tạm thời và thời hạn tổng tuyển cử. Đến những giờ phút cuối, các bên đạt thỏa thuận về vĩ tuyến 17 làm giới tuyến quân sự tạm thời và tổng tuyển cử được dự kiến trong thời hạn hai năm.

Ngày 21/7/1954, Hội nghị kết thúc. Hiệp định Giơ-ne-vơ ghi nhận các nguyên tắc về độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, mở ra một giai đoạn mới của cuộc đấu tranh cách mạng Việt Nam.

Bài học lịch sử

Câu chuyện “Người đại diện Việt Nam tại Hội nghị Giơ-ne-vơ” cho thấy hình ảnh Phạm Văn Đồng trên mặt trận ngoại giao: kiên định về nguyên tắc, mềm dẻo trong sách lược, bình tĩnh trước khó khăn và luôn đặt lợi ích dân tộc lên hàng đầu.

Bài học từ Hội nghị Giơ-ne-vơ là: muốn bảo vệ lợi ích quốc gia cần có bản lĩnh, trí tuệ, sự kiên trì và nghệ thuật đối thoại.