NGƯỜI DÂN SẢN XUẤT MUỐI CHO KHÁNG CHIẾN

Trong chiến tranh, muối là thứ lương thực thiết yếu nhưng thường bị xem nhẹ. Không có muối, bữa ăn của bộ đội và nhân dân không thể duy trì lâu dài. Ông bà ta nói “ăn mặn mới khỏe”, và trong kháng chiến, mỗi hạt muối đều gắn với sự sống. Bà Trần Thị Nghi, một diêm dân vùng ven biển Thụy Hải, là người đã góp những hạt muối mặn mòi ấy cho cuộc chiến.

Làm muối vốn đã vất vả, lại càng gian nan hơn trong chiến tranh. Địch thường đánh phá vùng ven biển, phá ruộng muối, đê kè. Nhưng ruộng muối không thể bỏ, vì bỏ là mất nguồn cung lâu dài. Bà Nghi cùng gia đình bám ruộng muối suốt những năm bom đạn.

Mỗi ngày làm muối bắt đầu từ rất sớm. Bà cùng chồng con ra ruộng từ lúc trời chưa sáng, dẫn nước biển vào ô phơi. Nắng là điều kiện sống còn. Nhưng có những ngày, máy bay địch quần thảo trên đầu, bà vẫn phải cúi người làm việc, vì bỏ một ngày là mất cả mẻ muối.

Muối kết tinh phải được thu gom nhanh, tránh mưa, tránh bom. Có hôm, đang thu muối thì còi báo động vang lên, bà phải bỏ dở, chạy xuống hầm. Khi trở lại, nhiều ô muối đã bị nước mưa phá hỏng. Nhưng số còn lại được bà cẩn thận gom góp, phơi lại.

Muối làm ra không chỉ để dùng trong làng, mà còn đóng bao chuyển cho bộ đội. Những bao muối trắng được chở đi trong đêm, theo các tuyến vận tải. Bà Nghi nhớ có lần, cả làng huy động gánh muối ra điểm tập kết, ai cũng mặn mồ hôi, mặn cả nước mắt.

Làm muối còn nguy hiểm vì bom cháy. Muối gặp lửa có thể bắn tung tóe, gây bỏng. Nhưng bà và chị em diêm dân không bỏ ruộng. “Muối mà thiếu là bộ đội mệt,” bà nói.

Sau hòa bình, ruộng muối vẫn còn đó, nhưng không còn bom đạn. Bà Nghi nhìn cánh đồng muối trắng lóa dưới nắng mà nhớ về những năm tháng góp từng hạt muối cho kháng chiến – những hạt muối nhỏ bé nhưng mặn mòi tình nước.