Người đi tìm một con đường cho dân tộc

# NGƯỜI ĐI TÌM MỘT CON ĐƯỜNG CHO DÂN TỘC

Có những cuộc ra đi để trở về.

Có những cuộc ra đi để tìm một cuộc sống tốt đẹp hơn cho riêng mình.

Nhưng cũng có một cuộc ra đi mà khi người thanh niên ấy bước xuống con tàu, có lẽ chính Người cũng chưa thể biết rằng hành trình của mình sẽ kéo dài qua nhiều năm tháng, nhiều đất nước, nhiều gian nan và cuối cùng trở thành một phần không thể tách rời của lịch sử dân tộc.

Đó là cuộc ra đi của Nguyễn Tất Thành.

Sau này, người thanh niên ấy được cả dân tộc kính yêu gọi bằng cái tên Hồ Chí Minh.

Tôi đã từng đọc về ngày 5 tháng 6 năm 1911 như một sự kiện lịch sử. Nhưng càng lớn, tôi càng nhận ra rằng đằng sau một dòng chữ ngắn ngủi trong sách giáo khoa là một quyết định không hề nhỏ của một người thanh niên khi ấy mới ngoài hai mươi tuổi.

Rời quê hương.

Rời gia đình.

Rời những người thân yêu.

Rời khỏi nơi mình đã sinh ra và lớn lên để bước vào một hành trình chưa biết ngày trở lại.

Tôi tự hỏi, ngày ấy Người đã nghĩ gì khi nhìn về quê hương lần cuối?

Có lẽ không ai có thể trả lời chính xác câu hỏi ấy.

Chỉ biết rằng Người ra đi với một mong muốn rất lớn: tìm một con đường để cứu nước, cứu dân.

Đất nước khi ấy chìm trong cảnh mất nước. Người dân phải chịu nhiều đau khổ. Những con đường cứu nước trước đó đã được nhiều thế hệ đi tìm, nhưng vẫn chưa đưa dân tộc thoát khỏi cảnh lầm than.

Và Nguyễn Tất Thành đã lựa chọn một cách đi khác.

Người muốn đi ra thế giới.

Muốn nhìn tận mắt những điều đang diễn ra ở những đất nước khác.

Muốn tìm hiểu vì sao người ta có thể sống tự do, còn dân mình lại phải chịu cảnh mất nước.

Tôi nghĩ, điều đáng quý nhất ở Người khi ấy không chỉ là lòng yêu nước, mà còn là sự can đảm đi tìm câu trả lời cho lòng yêu nước ấy.

Bởi yêu nước bằng tình cảm là một điều đáng quý.

Nhưng biến tình yêu ấy thành hành động, chấp nhận gian khổ và dành cả cuộc đời để theo đuổi một lý tưởng lại là một điều khác.

Hành trình của Người sau đó không phải là một con đường bằng phẳng.

Người đã đi qua nhiều nơi, làm nhiều công việc để sống và để học hỏi. Có những ngày tháng thiếu thốn, có những lúc phải đối mặt với khó khăn, nhưng Người vẫn không từ bỏ mục tiêu của mình.

Tôi thường nghĩ về điều đó khi nhìn lại cuộc sống của những người trẻ hôm nay.

Chúng tôi có những điều mà thế hệ của Người khi ra đi không có.

Chúng tôi có trường học, có sách vở, có internet, có cơ hội lựa chọn nghề nghiệp, có quyền được ước mơ và được sống trong hòa bình.

Còn Người, khi bắt đầu hành trình của mình, gần như chỉ có một niềm tin và một quyết tâm.

Niềm tin vào một ngày đất nước được độc lập.

Niềm tin vào cuộc sống tốt đẹp hơn cho nhân dân.

Và quyết tâm đi tìm con đường để biến niềm tin ấy thành hiện thực.

Có lẽ chính vì thế mà khi nhìn vào cuộc đời Hồ Chí Minh, tôi không chỉ nhìn thấy một vị lãnh tụ của dân tộc.

Tôi nhìn thấy một con người từng là một người thanh niên.

Một người cũng từng có tuổi trẻ.

Cũng có gia đình để thương nhớ.

Cũng có quê hương để lưu luyến.

Nhưng Người đã chọn dành những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời cho một điều lớn hơn chính mình.

Đó là đất nước.

Đó là nhân dân.

Và rồi, sau bao nhiêu năm tìm đường, đấu tranh và cống hiến, Người đã trở về với Tổ quốc trong một thời khắc lịch sử trọng đại.

Ngày 2 tháng 9 năm 1945, tại Quảng trường Ba Đình, Người đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân đồng bào và thế giới sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Nếu cuộc đời là một hành trình thì có lẽ khoảnh khắc ấy chính là một trong những điểm dừng đẹp nhất của hành trình mà Người đã bắt đầu từ cuộc ra đi năm 1911.

Từ một người thanh niên rời quê hương với hai bàn tay trắng đến người đứng trước hàng triệu đồng bào đọc lời tuyên bố độc lập của dân tộc.

Khoảng cách giữa hai khoảnh khắc ấy là hơn ba mươi năm.

Hơn ba mươi năm của những chuyến đi.

Của những ngày tháng gian lao.

Của những lần đối mặt với hiểm nguy.

Và của một niềm tin chưa bao giờ tắt.

Nhưng điều khiến tôi xúc động hơn cả khi nghĩ về Hồ Chí Minh lại không chỉ là những việc lớn lao Người đã làm.

Đó còn là hình ảnh một con người luôn hướng về nhân dân.

Một người sống giản dị giữa những điều rất lớn lao.

Có lẽ chính sự giản dị ấy khiến hình ảnh Hồ Chí Minh trở nên gần gũi đến vậy.

Người đã đi qua một thời đại đầy biến động, nhưng điều Người hướng đến cuối cùng vẫn là cuộc sống của nhân dân, là độc lập của đất nước, là tự do và hạnh phúc của con người.

Tôi sinh ra khi chiến tranh đã lùi xa.

Tôi chưa từng nghe tiếng bom rơi.

Chưa từng phải chia tay một người thân để họ ra trận mà không biết ngày trở về.

Cũng chưa từng phải chứng kiến cảnh đất nước bị chia cắt và người dân sống trong những năm tháng khốc liệt như thế hệ cha ông.

Vì vậy, đôi khi hai chữ “hòa bình” với tôi từng rất bình thường.

Cho đến khi nhìn lại cuộc đời của những người đã dành cả tuổi trẻ để giành lấy nó.

Trong đó có Hồ Chí Minh.

Tôi hiểu rằng những gì mình đang có hôm nay không phải tự nhiên mà đến.

Đằng sau một buổi sáng được đến trường là biết bao thế hệ từng mong một ngày đất nước được tự do.

Đằng sau những ước mơ rất bình thường của người trẻ hôm nay là những người đã từng hy sinh những ước mơ riêng của mình.

Và đằng sau hai chữ Việt Nam là biết bao cuộc đời đã đặt Tổ quốc lên trên bản thân.

Có một điều tôi luôn tự hỏi:

Nếu một ngày được đứng ở nơi Nguyễn Tất Thành từng đứng trước lúc ra đi, tôi sẽ nghĩ gì?

Có lẽ tôi sẽ rất sợ.

Bởi tôi biết mình đang rời xa những điều thân thuộc để bước vào một con đường chưa biết sẽ dẫn đến đâu.

Nhưng chính câu hỏi ấy lại khiến tôi càng trân trọng hơn sự lựa chọn của Người.

Người đã đi khi chưa biết mình sẽ phải trải qua những gì.

Nhưng Người biết mình muốn tìm điều gì.

Đó là con đường cho dân tộc.

Hơn một thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày người thanh niên Nguyễn Tất Thành rời Tổ quốc.

Con tàu ngày ấy đã đi xa.

Người cũng đã đi xa.

Nhưng con đường Người tìm kiếm vẫn tiếp tục được nhắc lại trong ký ức của dân tộc.

Tôi nghĩ, thế hệ trẻ hôm nay không thể sống lại cuộc đời của Người, cũng không cần phải làm những điều vĩ đại giống Người.

Điều chúng tôi có thể làm là sống xứng đáng với những gì thế hệ trước đã trao lại.

Biết học tập.

Biết lao động.

Biết giữ gìn những điều tốt đẹp của quê hương.

Biết yêu thương con người.

Và quan trọng hơn, biết mình đang sống trong một đất nước được đánh đổi bằng biết bao mồ hôi, nước mắt và sự hy sinh.

Có những người đã dành cả cuộc đời để tìm đường cho dân tộc.

Còn chúng ta, những người được sinh ra trên con đường mà họ đã mở, phải biết bước tiếp.

Không cần những lời nói thật lớn.

Không cần những điều quá xa vời.

Chỉ cần mỗi người trẻ biết sống có trách nhiệm hơn với bản thân, gia đình và quê hương mình, thì đó cũng là một cách để tiếp nối những điều tốt đẹp mà thế hệ trước đã gửi lại.

Ngày hôm nay, khi nhìn thấy hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những trang sách, trong những bức ảnh đã nhuốm màu thời gian, tôi không chỉ nhìn thấy một nhân vật lịch sử.

Tôi nhìn thấy một người thanh niên từng bước ra đi với một niềm tin.

Một người đã dành cả cuộc đời để đi tìm tự do cho dân tộc mình.

Và tôi hiểu rằng có những cuộc đời không được đo bằng số năm đã sống, mà được đo bằng những điều tốt đẹp họ để lại cho quê hương.

Hồ Chí Minh đã đi qua cuộc đời mình như thế.

Một cuộc đời của một người Việt Nam đã chọn Tổ quốc làm nơi gửi gắm cả tuổi trẻ, niềm tin và lý tưởng.

Còn chúng tôi hôm nay, được sống giữa những ngày bình yên, có lẽ điều cần làm nhất là đừng để mình quên mất bình yên ấy đã được đánh đổi như thế nào.

Bởi có một thế hệ đã từng ra đi để tìm đường cứu nước.

Và hôm nay, đến lượt thế hệ chúng tôi phải biết đi tiếp trên con đường của đất nước bằng tri thức, bằng trách nhiệm, bằng lòng tử tế và bằng tình yêu Việt Nam.

**Người đã đi tìm một con đường cho dân tộc.

Còn chúng ta, hãy sống sao để con đường ấy luôn được tiếp nối.**