Người Đưa Tin Giữa Lòng Sài Gòn

Một trong những phi vụ nổi tiếng nhất của Phạm Xuân Ẩn là việc ông chuyển được những tài liệu tuyệt mật về kế hoạch quân sự của Mỹ và chính quyền Sài Gòn ra căn cứ cách mạng ngay giữa thời chiến.

“Nhà báo Time” giữa trung tâm Sài Gòn

Những năm 1960–1970, Phạm Xuân Ẩn làm phóng viên cho Time tại Sài Gòn.

Ông thường xuất hiện trong:

• các cuộc họp báo quân sự,

Nhờ khả năng nói tiếng Anh xuất sắc và kiến thức sâu rộng, ông được nhiều sĩ quan Mỹ tin tưởng. Nhiều người xem ông như một chuyên gia phân tích chiến tranh đáng kính.

Nhưng ít ai biết rằng mỗi ngày ông đều âm thầm thu thập tin tức cho cách mạng.

Bộ tài liệu tuyệt mật

Có lần, một nguồn tin thân cận cung cấp cho ông bộ tài liệu về kế hoạch hành quân và đánh giá chiến lược của Mỹ ở miền Nam.

Đây là tài liệu cực kỳ nguy hiểm:

• nếu bị phát hiện, ông có thể bị bắt hoặc xử bắn,

Ông không thể mang nguyên bản ra ngoài vì bị kiểm tra rất gắt gao.

Cách chuyển tin đầy táo bạo

Ban đêm, trong căn nhà nhỏ ở Sài Gòn, ông dùng máy ảnh mini chụp từng trang tài liệu.

Sau đó:

• cuộn phim được giấu trong vật dụng đời thường,

Để tránh nghi ngờ, ban ngày ông vẫn đi họp báo, uống cà phê với phóng viên Mỹ và viết bài cho Time như không có chuyện gì xảy ra.

Điều đáng nể là ông giữ được “vỏ bọc” hoàn hảo suốt hàng chục năm.

Một lần suýt bị lộ

Có thời điểm cơ quan an ninh nghi ngờ có gián điệp cấp cao trong giới báo chí Sài Gòn.

Một số bạn bè Mỹ còn vô tình hỏi ông:

“Theo anh, ai là người làm rò rỉ thông tin?”

Ông vẫn bình tĩnh phân tích tình hình như một nhà báo bình thường, khiến không ai nghi ngờ.

Sau này nhiều người Mỹ từng quen biết ông nói rằng họ “không thể tin nổi” khi biết ông là điệp viên.

Giá trị của phi vụ

Những tài liệu do Phạm Xuân Ẩn chuyển ra đã giúp phía cách mạng:

• hiểu chiến lược quân sự của Mỹ,

Nhiều nhà nghiên cứu xem ông là một trong những điệp viên hiệu quả nhất của thế kỷ 20 vì:

• hoạt động ngay giữa trung tâm đối phương,