Người giao liên thầm lặng của đất Bình Đức
Đoàn Bảo Đức (Hai Ngư) là người nông dân sớm tham gia cách mạng tại Bình Đức, âm thầm xây dựng cơ sở từ những năm 1920–1930. Trong kháng chiến chống Pháp, ông làm giao liên, bảo vệ cán bộ, giữ vững phong trào dù luôn đối mặt hiểm nguy. Bị bắt giam, ông vẫn kiên trung, không khai báo, bảo vệ tổ chức. Sau khi được trả tự do, ông tiếp tục cống hiến đến khi qua đời năm 1970; tên ông được đặt cho một trường học để ghi nhớ công lao.
Những năm đầu thế kỷ XX, vùng Bình Đức (Long Xuyên xưa) vẫn còn chìm trong ách cai trị của thực dân Pháp. Cuộc sống của người dân lam lũ, quanh năm gắn với ruộng đồng nhưng luôn nặng trĩu nỗi lo sưu cao thuế nặng. Trong hoàn cảnh ấy, một người nông dân chân chất – Đoàn Bảo Đức, thường gọi là Hai Ngư đã sớm chọn cho mình con đường khác, con đường cách mạng.
Không ồn ào, không phô trương, ông tham gia các hoạt động yêu nước từ rất sớm, vào khoảng những năm 1920–1930. Khi ấy, phong trào cách mạng còn non trẻ, mọi hoạt động đều phải diễn ra bí mật. Ông âm thầm góp sức xây dựng những cơ sở đầu tiên, từng bước gây dựng niềm tin trong nhân dân, giữ lửa cho phong trào ở vùng Long Xuyên. Đến những năm kháng chiến chống Pháp, nhất là sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, phong trào cách mạng tại địa phương ngày càng phát triển. Trong dòng chảy ấy, Hai Ngư trở thành một trong những người gắn bó bền bỉ với công việc giao liên, một nhiệm vụ thầm lặng nhưng vô cùng quan trọng.
Ngày ngày, ông len lỏi qua những con đường quê, khi thì theo bờ ruộng, lúc lại xuôi theo những con rạch nhỏ, mang theo tin tức, tài liệu từ cơ sở này đến cơ sở khác. Không ai biết ông đi đâu, làm gì, ngoài một điều chắc chắn: mỗi chuyến đi là một lần đối mặt với hiểm nguy. Bên cạnh đó, ông còn tham gia bảo vệ cán bộ, nuôi giấu lực lượng kháng chiến và góp phần giữ vững các cơ sở cách mạng ở nông thôn.
Có những lúc, nguy hiểm không còn là điều xa xôi. Ông bị địch bắt giữ. Trong chốn lao tù, trước những cuộc tra khảo, ép cung, ông vẫn giữ vững khí tiết của người cách mạng. Không một lời khai báo, không một sự dao động. Sự im lặng kiên cường ấy không chỉ bảo vệ tổ chức, mà còn trở thành minh chứng cho lòng trung thành và ý chí sắt son của ông.
Sau khi được trả tự do, Hai Ngư không rời bỏ con đường đã chọn. Ông tiếp tục trở về với quê hương, lặng lẽ tham gia hoạt động cách mạng, góp phần duy trì và củng cố phong trào trong những năm tháng còn nhiều gian khó. Năm 1970, ông qua đời, khép lại cuộc đời của một người chiến sĩ thầm lặng. Không chức vụ cao, không danh tiếng rộng rãi, nhưng những gì ông để lại lại vô cùng sâu sắc. Đó là tinh thần bền bỉ, lòng kiên trung và sự gắn bó máu thịt với phong trào cách mạng ở cơ sở.
Để ghi nhớ công lao ấy, tên của ông được đặt cho một ngôi trường tại Xã Long Kiến tỉnh An Giang, như một lời nhắc nhở các thế hệ sau về một con người đã sống giản dị nhưng đầy ý nghĩa của người giao liên thầm lặng của vùng đất Bình Đức trong những năm tháng hoa lửa.



