Người giữ ngọn đèn dưới hầm bệnh viện
Người giữ ngọn đèn dưới hầm bệnh viện
Tháng Năm năm ấy, Hà Nội đỏ rực sắc phượng.
Những cánh hoa mong manh rơi đầy trên sân trường, trên những con phố cổ và cả trên mái ngói của một bệnh viện nhỏ nằm giữa lòng thành phố.
Người y tá trẻ Nguyễn Thị Xuân thường đứng dưới gốc phượng mỗi buổi sáng. Chị vẫn nói với đồng nghiệp:
"Bao giờ hoa phượng còn nở, mình còn tin ngày mai sẽ bình yên."
Nhưng rồi tháng Chạp năm 1972, bình yên ấy bị xé toạc.
Đêm không ai quên
Đêm 22 tháng 12 năm 1972.
Tiếng còi báo động vang lên dồn dập.
Từng tốp máy bay B-52 xuất hiện trên bầu trời Hà Nội.
Không lâu sau, mặt đất rung chuyển bởi những tiếng nổ dữ dội.
Bệnh viện Bạch Mai – nơi đang điều trị hàng nghìn bệnh nhân – trở thành mục tiêu của các đợt ném bom.
Những dãy nhà sụp đổ.
Khói bụi phủ kín cả bầu trời.
Điện tắt.
Nước mất.
Tiếng gọi nhau, tiếng khóc, tiếng cuốc xẻng đào bới hòa lẫn trong màn đêm.
Ngọn đèn dầu
Giữa khung cảnh ấy, chị Xuân không chạy ra ngoài.
Chị ôm chiếc đèn dầu nhỏ, lần theo hành lang đầy gạch đá để tìm từng bệnh nhân còn mắc kẹt.
Có cụ già không thể đi.
Có em bé vừa phẫu thuật.
Có những người vẫn còn nằm trên bàn mổ.
Ánh đèn nhỏ bé run lên trong làn khói.
Mỗi lần tìm thấy một người còn sống, chị chỉ nói:
"Đừng sợ. Chúng tôi ở đây."
Suốt nhiều giờ đồng hồ, các bác sĩ, y tá và sinh viên y khoa đã cứu được rất nhiều người giữa đống đổ nát.
Mùa hoa năm sau
Vài tháng sau, bệnh viện bắt đầu được khôi phục.
Một buổi sáng đầu hè, chị Xuân quay trở lại.
Ngay trước khu nhà bị bom đánh sập, cây phượng cũ vẫn còn sống.
Trên những cành cây cháy sém, từng chùm hoa đỏ vẫn nở rực.
Chị lặng người.
Không ai nói với ai một lời.
Mọi người chỉ đứng nhìn những cánh hoa đỏ bay trong gió.
Có người bật khóc.
Không phải vì đau thương.
Mà vì họ hiểu rằng sự sống luôn mạnh mẽ hơn sự hủy diệt.
Lời kể của nhân chứng
Nhiều năm sau, trong các cuộc gặp gỡ với thế hệ trẻ, những cán bộ y tế từng làm việc tại Bạch Mai đều nhắc đến điều họ nhớ nhất không phải là tiếng bom.
Điều họ nhớ nhất là tinh thần của những con người đã ở lại.
Ở lại để cứu bệnh nhân.
Ở lại để giữ bệnh viện.
Ở lại để giữ lấy niềm tin rằng Hà Nội sẽ đứng dậy.


