Người lính kéo pháo và ký ức không thể nào quên

Tháng 5 năm 1954, lá cờ "Quyết chiến, Quyết thắng" tung bay trên nóc hầm của Tướng De Castries, đánh dấu chiến thắng Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu. Đằng sau chiến thắng ấy là sự hy sinh và nỗ lực của hàng vạn chiến sĩ, dân công và thanh niên xung phong. Trong số đó có cựu chiến binh Phùng Văn Khầu, người luôn mang theo ký ức về những ngày kéo pháo bằng sức người qua núi rừng Tây Bắc.

Sinh năm 1930 tại tỉnh Cao Bằng, Phùng Văn Khầu tham gia quân đội khi còn rất trẻ. Những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp, ông cùng đồng đội hành quân qua nhiều địa bàn hiểm trở, chuẩn bị cho chiến dịch quyết định tại Điện Biên Phủ.

Điều khiến ông nhớ nhất không phải tiếng súng, mà là những đêm kéo pháo.

Con đường vào Điện Biên khi ấy chủ yếu là đường đất, dốc cao, trơn trượt. Những khẩu pháo nặng hàng tấn phải được kéo hoàn toàn bằng sức người. Mỗi bước chân đều cần sự phối hợp của hàng chục chiến sĩ.

Có những đoạn dốc dựng đứng, ai cũng phải ghì vai vào dây kéo. Chỉ cần một người lỡ nhịp, khẩu pháo có thể trôi ngược xuống vực.

Ông từng kể trong một buổi gặp mặt truyền thống rằng, điều quý giá nhất lúc ấy là niềm tin vào đồng đội. Không ai nghĩ đến gian khổ của riêng mình. Mọi người chỉ có một mong muốn là đưa được pháo vào đúng vị trí để kịp giờ nổ súng.

Sau nhiều ngày đêm liên tục, những khẩu pháo cuối cùng cũng được bố trí an toàn trên các điểm cao.

Khi chiến dịch bắt đầu, tiếng pháo của quân ta vang dội khắp thung lũng Điện Biên. Từ các trận địa được chuẩn bị công phu, từng loạt đạn chính xác làm thay đổi cục diện chiến trường.

Phùng Văn Khầu không trực tiếp xung phong vào hầm chỉ huy của địch, nhưng ông luôn tự hào vì mình đã góp một phần sức lực để những khẩu pháo ấy có mặt đúng lúc.

Chiến thắng Điện Biên Phủ khép lại, đất nước bước sang một giai đoạn mới.

Nhiều năm sau, mỗi lần trở lại Điện Biên, ông thường đứng rất lâu trước những ngọn đồi năm xưa. Cảnh vật đã đổi khác, nhưng trong ký ức ông vẫn hiện lên hình ảnh những người đồng đội trẻ tuổi cùng hò kéo pháo giữa màn đêm.

Có người đã trở về.

Có người mãi mãi nằm lại.

Điều khiến ông xúc động nhất là ngày nay, rất nhiều học sinh, sinh viên đến thăm các di tích Điện Biên Phủ. Ông luôn mong các em hiểu rằng chiến thắng không chỉ đến từ lòng dũng cảm trong chiến đấu, mà còn từ sự đoàn kết, ý chí và tinh thần vượt qua mọi khó khăn.

Ở tuổi xế chiều, Phùng Văn Khầu vẫn tham gia các buổi nói chuyện truyền thống khi sức khỏe cho phép. Ông không kể về chiến công của riêng mình mà luôn nhắc đến đồng đội – những người đã cùng ông viết nên một phần lịch sử của dân tộc.

Chiến thắng Điện Biên Phủ đã lùi xa hơn bảy thập kỷ, nhưng ký ức về những ngày kéo pháo vẫn còn nguyên trong tâm trí người lính già. Đó không chỉ là câu chuyện của một cá nhân mà còn là biểu tượng cho sức mạnh của cả một dân tộc khi đồng lòng vì độc lập và tự do.