Người Mẹ Đóng Kịch Qua Mắt Giặc Bên Dòng Sông Vàm Cỏ
Bất kỳ ai từng đi qua những năm tháng bom cày đạn xới bên dòng Vàm Cỏ Đông đều biết đến căn nhà lá đơn sơ của má Hai Đầu. Nằm ở một vị trí vô cùng ngặt nghèo – ngay sát đồn bốt địch, căn nhà của má vừa là nơi trú ẩn, vừa là trạm trung chuyển thông tin quan trọng của mạng lưới du kích địa phương. Dưới gầm chiếc giường gỗ cũ kỹ của má là một căn hầm bí mật, nơi từng nuôi giấu biết bao cán bộ cốt cán của tỉnh Tây Ninh.
Sống trong lòng địch, lính tráng, bảo an đi tuần tra qua lại như cơm bữa, mạng sống của má và các chiến sĩ chỉ treo trên sợi tóc. Thế nhưng, má Hai Đầu lại có một "tinh thần thép" và sự mưu trí thiên bẩm. Mỗi lần linh tính hoặc tai mắt báo có động, má lập tức thúc các con xuống hầm rồi nhanh tay lấp kín miệng hầm bằng chiếc chiếu rách và vài hũ mắm.
Có một buổi chiều năm 1971, một toán lính ngụy bất ngờ xông vào nhà, lưỡi lê tuốt trần. Lúc này dưới hầm đang có ba chiến sĩ giao liên vừa đi lấy tài liệu về, mệt lả và chưa kịp xóa hết dấu vết. Thay vì hoảng loạn, má Hai Đầu bình thản ngồi trước hiên nhà, tay run run cầm chiếc kim khâu vá lại chiếc áo sờn vai. Thấy bóng lính, má cố tình nói thật to bằng giọng già nua, lãng tai: "Mấy ông đi đâu mà gấp gáp vậy? Vào đây uống bát nước chè, nhà tôi nay chẳng có gì ngoài mấy hũ mắm thối đâu!".
Cái điệu bộ nửa tỉnh nửa mê, cộng với mùi mắm nồng nặc má cố tình bày ra ở góc nhà làm mấy tên lính khó chịu, bịt mũi, chỉ ngó nghiêng qua loa rồi bỏ đi. Dưới lòng đất, ba chiến sĩ nín thở nghe từng bước chân xịch gần rồi xa dần. Đợi giặc đi khuất, má lại ngồi thụp xuống cạnh miệng hầm, nước mắt lưng tròng vì nghẹn ngào: "Tụi nó đi rồi các con ơi, lên ăn bát cơm nguội với má...". Những người mẹ Tây Ninh thời hoa lửa đã chở che cho cách mạng bằng chính sự bình tĩnh và tình yêu thương vô bờ bến như thế.
