NGƯỜI MẸ GIỮ LẠI KÝ ỨC CỦA MỘT THỜI
Nguyễn Thị Ngọc Ánh
Trong những câu chuyện về chiến tranh, người ta thường nhớ đến những người lính nơi chiến trường. Nhưng phía sau mỗi người lính luôn có một người mẹ. Mẹ ở hậu phương. Mẹ chờ đợi. Mẹ lo lắng. Và nhiều khi, mẹ phải sống cả phần đời còn lại với một nỗi đau không thể gọi thành tên. Chiến tranh đã đi qua, nhưng trong căn nhà của nhiều Mẹ Việt Nam Anh hùng, thời gian dường như vẫn dừng lại ở những năm tháng cũ. Một tấm ảnh người con mặc quân phục được đặt ở nơi trang trọng. Bên cạnh là những kỷ vật đã cũ. Có thể là một lá thư, một chiếc khăn, một cuốn sổ nhỏ hoặc một món đồ mà người con từng sử dụng. Với người khác, đó có thể chỉ là những vật bình thường. Nhưng với mẹ, đó là cả một cuộc đời. Ngày con lên đường, mẹ có thể đã dặn con giữ gìn sức khỏe, cố gắng hoàn thành nhiệm vụ rồi trở về. Mẹ đâu biết rằng lời tạm biệt ấy có thể trở thành lời cuối cùng. Những năm tháng chờ đợi là những năm tháng dài. Mỗi lần nghe tiếng bước chân ngoài ngõ, mẹ lại hy vọng. Mỗi lần có tin từ chiến trường, mẹ lại mong đó là tin của con.Rồi có những ngày mẹ nhận được giấy báo tử.
Một người mẹ mất con là một nỗi đau. Nhưng có những người mẹ mất nhiều người con, mất chồng, mất cả những người thân yêu nhất. Vậy mà khi nhắc về những người đã hy sinh, nhiều mẹ vẫn nói bằng giọng bình thản. “Mẹ thương các con lắm.” Chỉ một câu nói giản dị cũng đủ khiến người nghe lặng người.Bởi đằng sau câu nói ấy là cả một đời hy sinh.
Những Mẹ Việt Nam Anh hùng không chỉ là biểu tượng của sự mất mát. Mẹ còn là biểu tượng của sức sống, lòng nhân hậu và tình yêu Tổ quốc. Có những mẹ sau chiến tranh vẫn tiếp tục sống, chăm sóc gia đình, động viên thế hệ trẻ, tham gia các hoạt động tại địa phương. Mẹ không muốn thế hệ sau chỉ nhớ về chiến tranh bằng nỗi đau. Mẹ muốn con cháu biết trân trọng hòa bình. Một thế hệ trẻ lớn lên trong thời bình có thể không hiểu hết cảm giác của người mẹ khi tiễn con ra trận. Nhưng chúng ta có thể hiểu được giá trị của sự hy sinh bằng cách sống tốt hơn.
Một lời hỏi thăm Mẹ Việt Nam Anh hùng. Một bó hoa trong ngày tri ân. Một lần thắp hương tại nghĩa trang liệt sĩ. Một câu chuyện được kể lại cho trẻ nhỏ. Tất cả đều là cách để ký ức tiếp tục được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Mẹ có thể già đi. Những người từng trải qua chiến tranh có thể lần lượt trở về với đất mẹ. Nhưng câu chuyện của họ không được phép biến mất. Bởi nếu quên đi quá khứ, chúng ta sẽ khó hiểu được giá trị của hiện tại. Ngày hôm nay, những đứa trẻ được tung tăng đến trường. Các em có thể cười đùa trong sân trường, có thể mơ về nghề nghiệp tương lai, có thể cùng cha mẹ đi trên những con đường bình yên. Trong mỗi nụ cười ấy có bóng dáng của những người đã hy sinh. Và trong mỗi người mẹ còn sống với ký ức chiến tranh, có một phần lịch sử của dân tộc. Vì thế, hãy lắng nghe mẹ khi mẹ còn có thể kể. Hãy ghi nhớ những câu chuyện khi những nhân chứng vẫn còn đó. Bởi một ngày nào đó, chúng ta sẽ không còn cơ hội nghe lại. Mẹ là ký ức. Mẹ là chứng nhân. Mẹ là biểu tượng của một thời kỳ lịch sử mà dân tộc Việt Nam không bao giờ được phép lãng quên.



