NGƯỜI NỮ CHIẾN SĨ KIÊN TRUNG VÀ DẤU CHÂN QUA DẢI ĐẤT MIỀN TRUNG
"Trang sử đỏ của Nam Trung Bộ và Nam Kỳ lưu danh một đóa hoa gai góc, một trí tuệ kiệt xuất của cách mạng Việt Nam: Nguyễn Thị Minh Khai. Trải qua những ngày tháng rực lửa gieo mầm phong trào từ Bình Thuận đến Sài Gòn, người nữ chiến sĩ ấy đã ngẩng cao đầu trước họng súng quân thù tại ngã ba Giồng (Hóc Môn) năm 1941, để lại lời thề son sắt với Tổ quốc ở tuổi 31."
Giữa những năm tháng đen tối dưới gông cùm đô hộ của thực dân Pháp, lịch sử cách mạng Việt Nam đã khắc ghi hình ảnh những người phụ nữ phi thường. Họ không chỉ là hậu phương, mà là những nhà lãnh đạo, những chiến sĩ tiên phong trực tiếp đứng nơi đầu sóng ngọn gió. Trong số những cánh chim sắt ấy, Nguyễn Thị Minh Khai (sinh năm 1910) nổi lên như một biểu tượng rực rỡ của lòng quả cảm, trí tuệ và sự hy sinh vô bờ bến.
Dù quê gốc ở xứ Nghệ nắng gió và sau này hoạt động sôi nổi ở Nam Kỳ, cuộc đời hoạt động của đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai còn gắn liền với những năm tháng đầy gian khổ nhưng oanh liệt tại dải đất Nam Trung Bộ, trong đó mảnh đất Bình Thuận là một trạm dừng chân lịch sử đầy ý nghĩa.
Gieo mầm cách mạng trên đất Bình Thuận
Năm 1930, khi Đảng Cộng sản Việt Nam vừa mới ra đời, thực dân Pháp điên cuồng khủng bố. Giữa muôn trùng bủa vây của mật thám, Nguyễn Thị Minh Khai – khi ấy là một cô gái đôi mươi tràn đầy nhiệt huyết – đã dũng cảm nhận nhiệm vụ di chuyển qua nhiều địa phương để chắp nối liên lạc, gây dựng cơ sở Đảng.
Tại khu vực Nam Trung Bộ, đặc biệt là Bình Thuận, bà đã hòa mình vào đời sống của nhân dân lao động, các phu mỏ, phu xe và ngư dân vùng biển Phan Thiết. Với sự mưu trí và khả năng diễn thuyết lôi cuốn:
· Bà khéo léo tuyên truyền lòng yêu nước, giác ngộ cách mạng cho quần chúng nhân dân.
· Thiết lập các "hộp thư bí mật" và trạm giao liên vững chắc, giúp thông suốt đường dây liên lạc giữa Trung ương Đảng với các tỉnh phía Nam.
· Vận động phụ nữ địa phương tham gia vào các hội tương tế, chuẩn bị lực lượng cho cuộc đấu tranh lâu dài.
Hình ảnh người con gái nhỏ nhắn, có đôi mắt sáng ngời và giọng nói ấm áp, cương nghị ngày ấy đã trở thành ngọn lửa sưởi ấm, nhen nhóm niềm tin vào ngày mai tự do cho đồng bào Bình Thuận giữa những ngày bị kìm kẹp.
Khúc tráng ca bất tử ở Hóc Môn
Sau thời gian hoạt động và học tập ở nước ngoài, trở về nước, đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai được phân công làm Bí thư Thành ủy Sài Gòn - Chợ Lớn. Bà là một trong những linh hồn của cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ năm 1940.
Tháng 7 năm 1940, bà bị thực dân Pháp bắt giữ. Trong ngục tù tối tăm của bót Catinat, kẻ thù đã dùng mọi cực hình tra tấn dã man nhất hòng khuất phục người nữ lãnh đạo trẻ tuổi. Thế nhưng, đòn roi, điện giật hay những trò tra tấn tinh thần đê hèn đều phải đầu hàng trước ý chí gang thép của bà. Không lấy được một lời khai, thực dân Pháp hèn hạ kết án tử hình bà.
Sáng ngày 28 tháng 8 năm 1941, tại trường bắn ngã ba Giồng, Hóc Môn (Gia Định), kẻ thù định bịt mắt bà trước giờ hành quyết. Nhưng Nguyễn Thị Minh Khai đã dõng dạc khước từ:
"Không cần bịt mắt tôi! Tôi muốn nhìn thẳng vào họng súng của các người và nhìn đất nước tôi lần cuối!"
Tiếng súng vang lên, người nữ chiến sĩ cách mạng ngã xuống khi tuổi đời mới vừa 31 – độ tuổi rực rỡ nhất của tài năng và cống hiến.



