Người thắp lửa cho hồn dân tộc

Trong những năm tháng kháng chiến chống Pháp, ông trực tiếp hoạt động trên mặt trận văn hóa, dùng lý luận và ngòi bút để cổ vũ tinh thần quân dân. Sau khi hòa bình lập lại, ông là người đặt nền móng cho nhiều ngành khoa học xã hội tại Việt Nam như Mỹ học, Đạo đức học và Xã hội học. Với sức lao động bền bỉ đến kinh ngạc, ông đã để lại một kho tàng khổng lồ với hàng trăm tác phẩm, hàng ngàn bài văn tế, bài minh và câu đối mang đậm cốt cách, tâm hồn Việt Nam.

Hình ảnh Giáo sư Vũ Khiêu thường gắn liền với sự miệt mài bên trang sách cho đến tận những năm tháng cuối đời (ông thọ 105 tuổi). Đối với ông, lao động không chỉ là viết lách, mà là sự trăn trở không ngừng để tìm ra sự kết hợp hài hòa giữa các giá trị truyền thống và hơi thở của thời đại. Ông là người đã chắp bút cho nhiều bài văn bia tại các đền thờ anh hùng liệt sĩ, giúp thế hệ sau hiểu và tự hào hơn về cội nguồn dân tộc.

Sự hy sinh của ông là sự hy sinh thầm lặng của một người trí thức: sống giản dị, từ chối mọi đặc quyền để toàn tâm toàn ý cho sự nghiệp "trồng người" và giữ gìn hồn cốt quê hương. Cuộc đời ông là một minh chứng rằng anh hùng không chỉ xuất hiện trên chiến trận, mà còn là những người kiên trì bảo vệ những giá trị văn hóa bền vững của cha ông trước sóng gió thời gian.