NGƯỜI THẮP LỬA GIỒNG DỨA

"Có những con người chỉ sống một đời, nhưng ánh sáng từ cuộc đời họ đủ soi rọi cả một vùng quê mãi mãi."

Tháng ba năm ấy... Những cánh đồng Châu Thành vẫn xanh rì màu lúa. Gió từ sông Tiền mang theo mùi phù sa nồng nàn, len lỏi qua những hàng dừa, những bụi tre và rặng bần ven rạch. Nhưng phía sau vẻ bình yên ấy là những tháng ngày bom đạn khốc liệt.

Địch liên tục mở những cuộc càn quét lớn vào vùng căn cứ Giồng Dứa. Chúng tin rằng chỉ cần xóa được "cái gai" này thì cả tuyến phòng thủ của lực lượng cách mạng ở phía Tây Mỹ Tho sẽ bị chọc thủng.

Trong căn hầm bí mật dưới gốc trâm bầu già, ánh đèn dầu leo lét hắt lên khuôn mặt sạm nắng của người chỉ huy. Đó là Trần Văn Trà. Ông trải tấm bản đồ đã sờn mép lên mặt bàn tre. Giọng ông bình tĩnh:

- Đồng chí nào cũng biết, địch mạnh về hỏa lực. Nhưng chúng chủ quan. Chúng không hiểu Giồng Dứa. Không hiểu từng con rạch, từng bờ mương, từng bụi dừa nước nơi đây.

Ông lấy que tre chỉ lên bản đồ. “Ta không đánh theo cách chúng muốn. Ta đánh theo cách của người dân Giồng Dứa.” Cả căn hầm im phăng phắc. Mọi người đều hiểu... Một trận đánh lớn sắp bắt đầu.

Những ngày chuẩn bị diễn ra trong bí mật tuyệt đối. Ban ngày, các chiến sĩ giả làm nông dân ra đồng. Đêm xuống, họ đào công sự. Hầm chiến đấu nối với giao thông hào như mạng nhện. Từng trái mìn được chôn dưới những lối mòn mà xe bọc thép chắc chắn sẽ đi qua. Các mẹ, các chị gánh từng gùi đất. Các cụ già canh gác đầu làng. Lũ trẻ chăn trâu trở thành những "liên lạc viên" đặc biệt. Giồng Dứa lúc ấy giống như một cơ thể sống. Mỗi người là một mạch máu. Mỗi gia đình là một pháo đài.

Đêm trước trận đánh. Một chiến sĩ trẻ ngồi bên Trần Văn Trà. Cậu hỏi nhỏ:

- Anh Ba... mình có thắng không?

Trần Văn Trà mỉm cười. Ông nhìn về phía cánh đồng tối đen.

- Cậu thấy lúa ngoài kia không?

- Dạ.

- Gió có mạnh đến đâu thì lúa vẫn đứng dậy. Người dân mình cũng vậy.

Ông dừng lại.

- Chỉ cần còn dân tin mình... mình sẽ thắng.

Câu nói ấy theo người chiến sĩ suốt cả cuộc đời.

Rạng sáng... Tiếng trực thăng gầm rú. Rồi pháo binh. Đất trời rung chuyển. Khói bụi phủ kín cả Giồng Dứa. Địch tin rằng sau màn pháo kích ấy sẽ không còn ai sống sót. Từng tốp lính cùng xe bọc thép bắt đầu tiến vào. Chúng đi thành hàng dài. Tiếng máy nổ át cả tiếng chim. Trong hầm. Trần Văn Trà chăm chú lắng nghe. Ông không nhìn. Ông nghe. Tiếng xích xe. Tiếng bước chân. Tiếng cành cây gãy. Ông khẽ nói: “Chưa...” Một chiến sĩ sốt ruột: “Thưa anh...” Ông lắc đầu: “Chưa.” Địch tiến sâu hơn. Đội hình kéo dài. Khoảng cách giữa các đơn vị bắt đầu giãn ra. Đúng lúc ấy... Trần Văn Trà giơ cao cánh tay: “Đánh!”

Tiếng hô vang lên như sấm. Mìn nổ. Đất đá tung cao. Chiếc xe đi đầu bốc cháy. Chiếc phía sau trúng mìn khác. Đội hình địch bị khóa chặt. Từ các công sự. Hàng loạt hỏa điểm đồng loạt khai hỏa. Tiếng súng hòa cùng tiếng hò xung phong. Cả Giồng Dứa bừng lên như một biển lửa.

Địch hoàn toàn bất ngờ. Chúng gọi pháo chi viện. Máy bay quần thảo. Bom trút xuống. Nhưng từng chiến sĩ đã kịp cơ động qua hệ thống giao thông hào. Đánh xong một vị trí. Lại xuất hiện ở vị trí khác. Địch không biết lực lượng cách mạng đông bao nhiêu. Chúng chỉ thấy... Ở đâu cũng có tiếng súng. Ở đâu cũng có bóng người. Ở đâu cũng có cờ giải phóng.

Giữa lúc ác liệt nhất. Một chiến sĩ bị thương nặng. Anh nằm ngay trước làn đạn. Không ai có thể lao ra. Trần Văn Trà không chút do dự. Ông bò sát mặt đất. Từng mét một. Đạn cày tung bùn đất ngay bên cạnh. Ông kéo người chiến sĩ vào hầm. Máu từ vai ông thấm đỏ chiếc áo. Người chiến sĩ nghẹn ngào: “Anh... bỏ em đi...” Ông cười: “Không ai bị bỏ lại.” Câu nói giản dị ấy trở thành sức mạnh để cả đơn vị tiếp tục chiến đấu.

Đến trưa. Địch bắt đầu rút lui. Xe cháy nằm ngổn ngang. Khói vẫn bốc lên giữa cánh đồng. Tiếng súng thưa dần. Rồi im hẳn. Chiến thắng Giồng Dứa đã thuộc về quân và dân Châu Thành. Một trận đánh không chỉ tiêu hao nhiều sinh lực địch mà còn chứng minh nghệ thuật chiến tranh nhân dân ở đồng bằng sông Cửu Long: lấy địa hình, lòng dân và trí tuệ để thắng hỏa lực hiện đại.

Chiều hôm ấy... Người dân từ các hầm bí mật bước ra. Các mẹ ôm lấy những người lính. Có người khóc. Có người cười. Một em bé mang trái dừa tươi đến trước Trần Văn Trà: “Chú uống nước đi.” Ông xoa đầu em.

- Sau này con nhớ học giỏi nhé.

- Để làm bộ đội hả chú?

Ông cười hiền.

- Không.

Ông nhìn lên bầu trời đã trong xanh trở lại.

- Để xây dựng đất nước không còn chiến tranh nữa.

Nhiều năm trôi qua. Giồng Dứa hôm nay đã đổi thay. Những con đường bê tông chạy giữa cánh đồng. Tiếng máy cày thay tiếng bom. Những ngôi trường vang tiếng đọc bài. Những đứa trẻ lớn lên trong hòa bình. Nhưng mỗi khi nhắc đến trận Giồng Dứa, người dân Châu Thành vẫn kể về người chỉ huy bình tĩnh, mưu trí, luôn đặt sinh mạng đồng đội và nhân dân lên trên hết.

Tên tuổi Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Văn Trà đã trở thành biểu tượng của lòng quả cảm, trí tuệ và nghệ thuật chỉ huy trong kháng chiến.

Ông không chỉ góp phần làm nên một chiến thắng vang dội, mà còn để lại cho thế hệ sau bài học sâu sắc: sức mạnh của một dân tộc không chỉ nằm ở vũ khí, mà trước hết nằm ở lòng yêu nước, sự đoàn kết và niềm tin vào chính nghĩa.

Và mỗi khi gió chiều thổi qua những hàng dừa trên đất Giồng Dứa, người dân nơi đây vẫn tin rằng ngọn lửa năm xưa chưa bao giờ tắt. Nó vẫn âm thầm cháy trong ký ức quê hương, nhắc nhở các thế hệ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, gìn giữ độc lập và tiếp bước những người đã ngã xuống vì Tổ quốc./.