Người Thầy Của Muôn Đời Và Tờ Sớ Chấn Động Triều Trần

Dưới thời nhà Trần, Chu Văn An là một trí thức học rộng tài cao nhưng khước từ chốn quan trường gập ghềnh. Ông quyết định trở về quê nhà bên dòng sông Tô Lịch,dựng nên ngôi trường tư Huỳnh Cung để dạy học.Thầy Chu không chỉ truyền dạy chữ nghĩa mà còn đặc biệt coi trọng việc rèn giũa nhân cách cho trò. Học trò của ông rất đông, nhiều người sau này đỗ đạt đại khoa và làm đến chức Đại thần trong triều như Phạm Sư Mạnh, Lê Bát Giác. Ấy thế mà mỗi khi về thăm thầy, họ vẫn giữ trọn lễ nghĩa, kính cẩn đứng chắp tay từ ngoài sân. Nhận thấy tài năng và phẩm hạnh cao quý ấy, vua Trần Minh Tông đã trân trọng mời ông vào triều giữ chức Tư nghiệp Quốc Tử Giám để dạy dỗ Hoàng thái tử và đào tạo nhân tài cho đất nước. Thế nhưng, thời thế đổi thay khi vua Trần Dụ Tông lên ngôi. Nhà vua sa vào ăn chơi xả xỉ, bỏ mặc gian thần hoành hành làm cho nhân dân lầm than, triều chính ngày càng suy thoái. Nhìn cảnh đất nước nghiêng ngửa, Chu Văn An trăn trở đến mất ăn mất ngủ. Can gián vua nhiều lần không được, ông dũng cảm dâng "Thất trảm sớ" — thẳng thắn yêu cầu nhà vua chém đầu 7 kẻ nịnh thần cậy quyền cậy thế nhất lúc bấy giờ. Tờ sớ như tiếng sấm làm rung chuyển cả chốn triều đình, khiến kẻ gian phao phen khiếp vía. Tuy nhiên, khi lời dâng sớ bị nhà vua nhu nhược phớt lờ, Chu Văn An thản nhiên cởi bỏ mũ áo trả lại triều đình rồi thẳng bước ra đi, không một chút tiếc nuối danh lợi. Ông tìm về vùng núi Phượng Hoàng (Chí Linh, Hải Dương) dựng căn nhà tranh nhỏ để ở ẩn. Tại đây, giữa mây ngàn gió núi, ông lại tiếp tục dạy học cho trẻ em trong vùng, viết sách nghiên cứu y học và tự tay hái thuốc chữa bệnh miễn phí cho dân nghèo cho đến cuối đời. Sau khi qua đời,ông được triều đình đưa vào thờ phụng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám — một vinh dự tối cao đối với một người không thuộc hàng hoàng tộc hay khai quốc công thần.Cuộc đời Chu Văn An đã trở thành biểu tượng bất tử về tinh thần "Tôn sư trọng đạo" và khí tiết hiên ngang,không bao giờ chịu cúi đầu trước quyền uy hay tiền tài của sĩ phu Việt Nam.