Người thợ rèn làm chân giả cho thương binh bằng sắt vụn máy bay

Những năm đầu sau chiến tranh, Hà Tĩnh có rất nhiều thương binh trở về quê hương với những vết thương không thể lành hẳn. Có người mất một phần cánh tay, có người mất đôi chân, nhiều người còn rất trẻ nhưng cuộc sống phía trước vô cùng khó khăn. Điều đau lòng nhất là thời điểm đó các thiết bị hỗ trợ cho người khuyết tật gần như không có. Muốn có chân giả phải ra các thành phố lớn, chi phí rất cao, nhiều gia đình không thể lo nổi.

Ông Lê Văn Cường vốn là một thợ rèn bình thường trong làng. Trước đây ông chủ yếu làm dao, cuốc, liềm cho bà con nông dân. Một ngày năm 1979, ông chứng kiến người bạn cùng tuổi trở về sau chiến tranh trong tình trạng mất một chân. Người bạn ấy phải dùng đôi nạng gỗ thô sơ để di chuyển, mỗi lần bước đi vô cùng đau đớn.

Nhìn bạn vật lộn với cuộc sống hằng ngày, ông day dứt rất nhiều. Ông bắt đầu tìm hiểu cách làm chân giả dù chưa từng được đào tạo bài bản. Ông xin các tài liệu kỹ thuật cũ, đến hỏi những bệnh viện lớn khi có dịp, rồi tự mày mò trong xưởng nhỏ của mình.

Điều khó khăn nhất là vật liệu. Thời điểm đó thép rất hiếm. Ông cùng nhiều thanh niên trong làng đi thu gom những mảnh kim loại từ xác máy bay rơi còn sót lại từ thời chiến. Những mảnh kim loại ấy được ông nung chảy, cắt gọt rồi thử nghiệm hàng chục lần.

Chiếc chân giả đầu tiên ông làm bị lệch khớp, người sử dụng đi rất đau. Ông thức trắng nhiều đêm chỉnh sửa lại từng chi tiết nhỏ.

Có giai đoạn ông gần như không có thu nhập vì dành hết thời gian làm miễn phí cho thương binh.

Gia đình nhiều lần khuyên ông quay lại công việc cũ để nuôi con nhỏ.

Nhưng ông nói:
“Họ đã mất một phần cơ thể cho đất nước, mình không thể quay lưng.”

Sau gần hai năm kiên trì, ông làm thành công chiếc chân giả phù hợp đầu tiên. Người bạn thương binh của ông đã có thể tự đi ra cánh đồng, tự đạp xe quãng ngắn và chủ động hơn trong sinh hoạt.

Tin tức lan xa, nhiều thương binh từ các huyện khác cũng tìm đến.

Suốt hơn mười năm, ông âm thầm làm hàng trăm chân giả với chi phí rất thấp, nhiều trường hợp hoàn toàn miễn phí.

Nhiều năm sau, một cựu chiến binh từng được ông giúp đỡ đã đứng lên sân khấu trong buổi tri ân thương binh và nói:
“Ông ấy không chữa lành vết thương chiến tranh, nhưng giúp chúng tôi có thể đứng dậy lần nữa.”

Ông Cường chỉ lặng lẽ cười. Ông nói phần thưởng lớn nhất đời mình là nhìn thấy những người từng tuyệt vọng có thể bước đi bằng chính đôi chân mới của họ