NGƯỜI TRỞ VỀ KỂ CHUYỆN NHỮNG NGƯỜI KHÔNG TRỞ VỀ

Mỗi lần nhắc đến chiến tranh, ông Nguyễn Văn Nhuận thường không bắt đầu bằng những chiến công.

Ông bắt đầu bằng những người đồng đội.

Theo lời ông kể, trong những năm tháng trực tiếp chiến đấu ở chiến trường Campuchia, đặc biệt là sau những trận đánh ác liệt của Tiểu đoàn 6, rất nhiều đồng đội của ông đã mãi mãi nằm lại.

Có người hy sinh ngay trên trận địa.

Có người không qua khỏi vì vết thương quá nặng.

Có người đến hôm nay vẫn yên nghỉ nơi đất bạn.

Ông từng nhiều lần trầm ngâm nói:

"Những người trực tiếp cầm súng như chúng tôi, phần lớn đã hy sinh, trở thành liệt sĩ. Người còn sống đến hôm nay không còn nhiều."

Mỗi lần gặp lại đồng đội cũ, niềm vui luôn xen lẫn nỗi nghẹn ngào.

Họ gọi tên những người còn sống.

Rồi lại nhắc đến những người đã đi xa.

Có những cái tên chỉ cần cất lên là cả câu chuyện của một thời tuổi trẻ hiện về.

Đại đội trưởng Nguyễn Đình Hùng.

Đại đội phó Hoàng Giáp.

Anh Bé.

Anh Cảnh.

Anh Thắng.

Và còn biết bao đồng đội khác.

Có người trở về với thương tật.

Có người trở về với những ký ức không thể nào quên.

Có người mãi mãi dừng lại ở tuổi đôi mươi.

Ông Nguyễn Văn Nhuận luôn cho rằng, người còn sống có một trách nhiệm rất lớn.

Đó là sống sao cho xứng đáng với những người đã ngã xuống.

Không phải để kể về mình.

Mà để kể về đồng đội.

Để những sự hy sinh ấy không bị thời gian lãng quên.

Có người hỏi ông vì sao đã hơn bốn mươi năm mà vẫn nhớ rất rõ từng trận đánh, từng khuôn mặt.

Ông chỉ cười hiền.

Bởi những ký ức ấy không phải điều có thể quên.

Đó là một phần cuộc đời.

Một phần tuổi trẻ.

Một phần máu thịt của người lính.

Ông nói rằng, chiến tranh lấy đi rất nhiều thứ.

Lấy đi tuổi xuân.

Lấy đi sức khỏe.

Lấy đi biết bao người bạn đã từng cùng mình chia nhau từng ngụm nước, từng nắm cơm, từng đêm phục kích giữa rừng sâu.

Nhưng chiến tranh cũng để lại một điều không bao giờ mất.

Đó là tình đồng chí, đồng đội.

Là sự gắn bó được thử thách bằng những giờ phút cận kề giữa sự sống và cái chết.

Đến hôm nay, mỗi lần thắp nén hương tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ, ông Nguyễn Văn Nhuận luôn dành một khoảng lặng cho những đồng đội của Đại đội 9, Tiểu đoàn 6.

Ông tin rằng, dù tên tuổi của mỗi người có được ghi lại đầy đủ hay không, thì sự hy sinh của họ vẫn luôn là một phần của lịch sử.

Đối với ông, kể lại những câu chuyện chiến tranh không phải để khơi gợi nỗi đau.

Càng không phải để nói về sự mất mát của riêng mình.

Ông kể để thế hệ sau hiểu rằng hòa bình hôm nay không phải tự nhiên mà có.

Mỗi con đường bình yên.

Mỗi mái trường rộn tiếng cười.

Mỗi mùa lúa chín trên quê hương.

Đều được đánh đổi bằng sự hy sinh của biết bao người lính đã gửi lại tuổi thanh xuân nơi chiến trường.

"Tôi còn sống để kể lại những câu chuyện này.

Không phải để mọi người nhớ đến tôi.

Mà để nhớ đến những người đã không còn trở về."

Đó là lời tâm sự mộc mạc của một người lính già.

Một lời nhắn gửi giản dị.

Nhưng chứa đựng cả một cuộc đời đi qua chiến tranh, mang theo ký ức của đồng đội và gìn giữ những ký ức ấy như một phần thiêng liêng của lịch sử dân tộc.