Người vẽ bản đồ phòng ngự Nam vĩ tuyến 17 giữa vòng vây mật vụ

Một người phụ nữ mảnh khảnh, quanh năm mặc áo bà ba, ăn trầu như bao bà mẹ nông thôn khác, chưa từng qua đào tạo nghiệp vụ tình báo, nhưng đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, đó là Đinh Thị Vân, tên thật Đinh Thị Mậu, sinh năm 1916 tại làng Đông An, tổng Cát Xuyên, huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định. Cha bà mất khi bà mới 6 tháng tuổi, anh em bà được ông nội Đinh Mẫn Cấp nuôi dạy. Năm 1933, khi mới 17 tuổi, dưới sự vận động của hai người anh cùng cha khác mẹ là Đinh Lai Hạp và Đinh Thúc Dự, đảng viên Đảng Cộng sản Đông Dương, bà tham gia hoạt động cách mạng, làm nhiệm vụ giao thông liên lạc, cất giữ tài liệu bí mật của Đảng.

Năm 1954, bà được điều chuyển sang công tác tình báo, và năm 1955 theo đoàn người di cư vào Nam để đặt cơ sở hoạt động tình báo lâu dài. Lưới tình báo do bà xây dựng đã cung cấp cho quân đội ta nhiều tin tức có giá trị chiến lược, trong đó có việc tìm hiểu và vẽ lại được bản đồ hệ thống bố phòng của quân đội Sài Gòn ở khu vực Nam vĩ tuyến 17, thông tin quan trọng vào thời điểm quân ta đang mở tuyến đường Trường Sơn tiến vào Nam.

Trong giai đoạn sau cuộc Tổng tiến công Tết Mậu Thân, khi chính quyền và quân đội Mỹ - Sài Gòn siết chặt việc lùng sục, bắt bớ, mạng lưới tình báo do bà phụ trách vẫn khéo léo hóa trang, ẩn mình trong nhiều lớp vỏ bọc khác nhau, tiếp tục hoạt động ngay giữa vòng vây của cảnh sát và mật vụ Sài Gòn. Bà cùng những cái tên khác của ngành tình báo như Thiếu tướng Vũ Ngọc Nhạ, Thiếu tướng Phạm Xuân Ẩn, Đại tá Phạm Ngọc Thảo, đã góp phần vào chiến thắng lịch sử mùa xuân năm 1975.