Người xã đội trưởng anh hùng
Nguyễn Ngọc Lễ là người con của Quê hương thôn Diêm Hà Hạ, xã Gio Hải, trong cuộc chiến tranh chong mỹ cứu nước.Nguyễn Ngọc Lễ với cương vị là xã đội trưởng ông đã luôn nêu cao tin thần trách nhiệm đống góp nhiều ý kiến táo bạo và tự chế tạo nhiều loại bom để đánh phá tàu địch trên dòng sông Hiếu người được nhân dân ví là "Cá kình nước".
Sinh ra trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Mồ côi cha từ nhỏ, mẹ tái giá, tuổi thơ nhiều gian khó, đồng chí được người bác cưu mang, nuôi dưỡng nên người. Chính từ trong khổ đau đã hun đúc nên một ý chí kiên kiên cường, một bản lĩnh vững vàng và sớm giác ngộ cách mạng. đồng chí được phân công giữ chúc xã đội trưởng xã Gio Hải từ năm 1968 -1969.
Khi cuộc chiến chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn ác chiến, mỹ đã tăng cường sử dụng tàu chiến trọng tải lớn kiểm soát, vận chuyển vũ khí và hàng hóa bằng đường sông, biến dòng sông Hiếu thành pháo đài, huyết mạch giao thông và uy quyền trực tiếp phong cách mạng của quân dân Quảng Trị.
Nhưng trước trí tuệ và lòng dũng cảm của chiến sĩ cách mạng, không chịu lùi bước, không khuất phục trước quân địch.
Tại các buổi họp đồng chí Nguyễn Ngọc Lễ xã đội trưởng đã có sáng kiến táo bạo như: tận dụng đạn pháo 203 ly, 115 ly của quân cờ chưa nổ, kết hợp với bộ phận hẹn giờ của chiến sĩ đặc công cải tiến, chế tạo thành vũ khí chiến đấu tàu, dùng mình tự tạo, buộc đom đóm cọ trong túi giấy bóng cho thả bè trên sông để làm vật chuẩn, khi bè tiếp xúc với mạn tàu chập mạch điện cho mình nổ, rồi ý kiến “Để ngăn chặn tàu địch ta dùng thế trận Bạch Đằng xưa” Đây là những sáng tạo kiến trúc đầy trí tuệ, có thể hiện tư duy sáng tạo, tinh thần chủ động, không khuất phục. Với những cách đánh này, chỉ trong vòng hai tháng, đồng chí Nguyễn Ngọc Lễ cùng các đồng đội đã đánh chìm 5 tàu địch trên sông Cửa Việt, và thắng lợi nhiều trận đánh khác.
Chính sự sáng tạo ấy đã mang lại những chiến công vang dội. Đặc biệt, ngày 10/3/1968, đồng chí đã trực tiếp tham gia đánh lửa một tàu Mỹ trọng tải 5.000 tấn cùng toàn bộ hàng hóa trên tàu. Tiếng nổ vang lên giữa dòng sông Hiếu không chỉ làm rung chuyển mặt nước mà còn làm đổi lay ý chí xâm lược của đế quốc Mỹ.
Ngày 18/4/1969, Nguyễn Ngọc Lễ cùng Mai Xuân Tuế chuẩn bị một trận đánh táo bạo. Từ thôn Diêm Hà Trung hai đồng chí đã ngâm mình trong lạnh giá, bơi ra biển rồi vòng về Cửa sông, đột nhập khu tập trung Cửa Việt. Xong nhiệm vụ rải truyền đơn và liên hệ với cơ sở nội tuyến, không may hai đồng chí bị địch phát hiện và vây bắt. Đồng chí Nguyễn Ngọc Lễ một mình dùng súng AK nổ súng đánh trả thu hút hỏa lực địch về phía mình, tạo điều kiện cho Mai Xuân Tuế rút lui an toàn và Nguyễn Ngọc Lễ đã hy sinh. Thành tích đặc biệt xuất sắc của đồng chí Nguyễn Ngọc Lễ đã được Nhà nước phong tặng Anh hùng lực lượng vũ tranh nhân dân ngày 28/0/2000.



