NGƯỜI XÔNG VÀO HẦM ĐỜ CÁT: Cái tên ít được nhắc đến phía sau khoảnh khắc chấm dứt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ

Khi chiến thắng đã đến rất gần, vẫn có những người phải xông vào nơi nguy hiểm nhất

Chiều ngày 7/5/1954, sau gần hai tháng chiến đấu ác liệt, trận quyết chiến tại Điện Biên Phủ bước vào thời khắc cuối cùng. Những cứ điểm lần lượt bị đánh chiếm, hệ thống phòng thủ của quân Pháp rơi vào tình trạng tan rã. Nhưng để kết thúc trận đánh, các chiến sĩ vẫn phải tiến sâu vào khu vực sở chỉ huy trung tâm — nơi tướng Christian de Castries cùng bộ tham mưu đang cố thủ.

Trong số những người trực tiếp tham gia thời khắc ấy có Tạ Quốc Luật, sinh năm 1925 tại Thụy Hải, Thái Thụy, Thái Bình. Ông tham gia Việt Minh từ tháng 8/1945 và trải qua quá trình chiến đấu lâu dài trước khi trở thành người chỉ huy tổ xung kích trong chiến dịch Điện Biên Phủ.

Tên tuổi của những người chỉ huy chiến dịch và các trận đánh lớn thường được ghi nhớ rộng rãi. Trong khi đó, những chiến sĩ trực tiếp vượt qua tuyến phòng thủ cuối cùng, đối mặt với quân địch trong cự ly gần và hoàn thành nhiệm vụ ở thời khắc quyết định lại ít xuất hiện trong những câu chuyện thường ngày.

Người chỉ huy tổ xung kích trong thời khắc lịch sử

Theo tư liệu của Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ, Tạ Quốc Luật là người dẫn đầu tổ xung kích tiến vào hầm chỉ huy De Castries, bắt sống vị tướng này cùng toàn bộ bộ tham mưu của quân Pháp vào chiều 7/5/1954.

Đó không đơn thuần là việc bắt giữ một viên tướng. Sở chỉ huy tập đoàn cứ điểm chính là trung tâm điều hành của hệ thống phòng thủ tại Điện Biên Phủ. Khi cơ quan chỉ huy này thất thủ, khả năng tiếp tục tổ chức kháng cự của quân Pháp bị giáng một đòn quyết định.

Chiến thắng không tự nhiên xuất hiện trong một khoảnh khắc. Đằng sau nó là những ngày hành quân, những trận đánh dai dẳng, sự chịu đựng gian khổ và lòng quả cảm của những con người sẵn sàng tiến vào nơi nguy hiểm nhất khi nhiệm vụ yêu cầu.

Với Tạ Quốc Luật, dấu mốc ngày 7/5/1954 đã gắn tên ông với một trong những thời khắc mang tính biểu tượng của chiến dịch. Câu chuyện ấy cũng nhắc chúng ta rằng một chiến thắng lớn được tạo nên từ nhiều tầng nấc đóng góp: người hoạch định chiến lược, người chỉ huy đơn vị và những chiến sĩ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ trên chiến trường.

Điều khiến câu chuyện này đáng được kể lại không chỉ nằm ở việc ông bắt sống một vị tướng nổi tiếng. Đó còn là lời nhắc rằng lịch sử thường ghi nhớ kết quả của chiến thắng, nhưng mỗi kết quả đều có những con người cụ thể đứng phía sau.

Khi những trang sách nhắc về Điện Biên Phủ, hãy nhớ rằng bên cạnh các danh tướng và những biểu tượng quen thuộc còn có những người lính như Tạ Quốc Luật — những người đã trực tiếp đưa chiến thắng từ quyết tâm trên chiến trường trở thành sự thật.

Bởi đôi khi, cái tên ít xuất hiện trên trang sách lại đứng ngay tại nơi lịch sử bước sang một trang mới.