Nguyễn Ái Quốc và ngày khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa

Sau gần 30 năm bôn ba tìm đường cứu nước, Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh đã trở về lãnh đạo cách mạng Việt Nam. Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Mặt trận Việt Minh, nhân dân cả nước đã tiến hành Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945, giành chính quyền trên phạm vi cả nước.

Ngày 19/8/1945, nhân dân Hà Nội giành chính quyền. Chỉ trong một thời gian ngắn, chính quyền cách mạng được thiết lập ở nhiều địa phương. Đến cuối tháng 8, cuộc Tổng khởi nghĩa đã giành thắng lợi, mở ra thời cơ lịch sử để dân tộc Việt Nam tuyên bố nền độc lập.

Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám, tại nhà số 48 Hàng Ngang, Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành nhiều ngày để soạn thảo Tuyên ngôn Độc lập. Đây là văn kiện lịch sử đặc biệt quan trọng, khẳng định quyền độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam trước nhân dân trong nước và cộng đồng quốc tế.

Sáng ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội, hàng chục vạn đồng bào từ khắp nơi tập trung về dự lễ Độc lập. Quảng trường được trang hoàng cờ đỏ sao vàng. Không khí lúc đó vừa trang nghiêm, vừa xúc động. Sau nhiều năm sống dưới ách áp bức, bóc lột và chiến tranh, người dân Việt Nam lần đầu tiên được chứng kiến một chính quyền của chính mình long trọng tuyên bố nền độc lập của dân tộc.

Khoảng 14 giờ, Chủ tịch Hồ Chí Minh xuất hiện trên lễ đài. Người thay mặt Chính phủ lâm thời đọc Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân đồng bào và thế giới rằng nước Việt Nam đã trở thành một nước tự do, độc lập.

Trong bản Tuyên ngôn, Người khẳng định những quyền thiêng liêng của con người và của các dân tộc, đồng thời tố cáo những tội ác của chế độ thực dân đối với nhân dân Việt Nam. Từ những quyền cơ bản của con người, Người đi đến khẳng định quyền độc lập của dân tộc Việt Nam.

Khi Hồ Chí Minh đọc đến câu:

“Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập.”

Cả quảng trường như vỡ òa trong niềm xúc động. Hàng chục vạn người cùng hướng về lễ đài, thể hiện niềm vui và niềm tự hào trước thời khắc lịch sử của dân tộc.

Ngày 2/9/1945 từ đó trở thành Quốc khánh của nước Việt Nam. Sự kiện này đánh dấu sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á, mở ra một thời kỳ mới trong lịch sử Việt Nam – kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với quyền làm chủ của nhân dân.