NGUYỄN BÁ DƯƠNG – NGƯỜI LÍNH QUẢ CẢM LẤY THÂN MÌNH LÀM BẬC THANG

Quê quán

Ông quê ở xã Bình An, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam.

Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, ông là Tiểu đội trưởng Tiểu đội 1, Đại đội 6, Tiểu đoàn 59, Trung đoàn 803, lực lượng chủ lực cơ động Liên khu 5.

Thành tích

Nguyễn Bá Dương là một cán bộ, chiến sĩ tiêu biểu của Tiểu đoàn 59, nổi bật bởi sự dũng cảm, mưu trí và tinh thần sẵn sàng hy sinh vì nhiệm vụ.

Tiểu đoàn 59 được thành lập ngày 10/6/1950 tại Tam Kỳ, Quảng Nam. Trong kháng chiến chống Pháp, đơn vị hoạt động trên nhiều chiến trường miền Trung và Tây Nguyên, lập nhiều chiến công và được tặng thưởng nhiều phần thưởng cao quý.

Năm 2024, Chủ tịch nước ký Quyết định số 959/QĐ-CTN ngày 30/9/2024, truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho liệt sĩ Nguyễn Bá Dương cùng Nguyễn Lựu và Trần Xưng vì những thành tích đặc biệt xuất sắc trong kháng chiến chống thực dân Pháp.

Câu chuyện chiến đấu

Năm 1952, chiến trường miền Trung diễn ra những trận đánh ác liệt. Một trong những trận đánh đáng nhớ của Tiểu đoàn 59 là trận tiến công Đồn Nhất trên đỉnh đèo Hải Vân, một vị trí phòng thủ quan trọng của quân Pháp.

Để tiến công đồn, các chiến sĩ phải vượt qua hệ thống phòng thủ và tiếp cận những lô cốt kiên cố của đối phương.

Trong trận đánh, bộ đội sử dụng thang để tiếp cận lô cốt. Nhưng khi nối hai chiếc thang lại, chiều cao vẫn chưa đủ để đưa chiến sĩ lên vị trí cần thiết.

Tình thế vô cùng nguy hiểm.

Nếu không tiếp cận được lô cốt, mũi tiến công sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Trong khoảnh khắc ấy, Tiểu đội trưởng Nguyễn Bá Dương đã đưa ra một quyết định táo bạo.

Ông nâng hai chân thang lên cao, để đồng đội có thể trèo lên vai mình rồi tiếp tục leo lên thang.

Người chiến sĩ phía trên nhanh chóng tiếp cận lô cốt, dùng thủ pháo và lựu đạn đánh vào bên trong.

Nhưng ngay lúc ấy, Nguyễn Bá Dương bị trúng đạn.

Vết thương khiến ông đau đớn, nhưng người tiểu đội trưởng vẫn không buông tay khỏi chiếc thang.

Ông hiểu rằng nếu mình rời vị trí, đồng đội phía trên có thể rơi xuống và mũi tiến công có thể bị gián đoạn.

Vì thế, dù đã bị thương, ông vẫn cố gắng giữ chặt chiếc thang, chờ đồng đội đến tiếp sức để hoàn thành nhiệm vụ.

Hành động ấy thể hiện sự dũng cảm đặc biệt của một người chỉ huy ở ngay tuyến đầu. Ông không chỉ chiến đấu bằng vũ khí mà còn dùng chính thân mình để tạo điều kiện cho đồng đội tiến lên.

Trong trận đánh Đồn Nhất năm 1952, Nguyễn Bá Dương cùng 6 chiến sĩ đã anh dũng hy sinh.

Sự hy sinh của ông trở thành một trong những câu chuyện xúc động được lưu truyền trong lịch sử chiến đấu của Tiểu đoàn 59.

Ý nghĩa giáo dục

Câu chuyện về Nguyễn Bá Dương là câu chuyện về lòng dũng cảm, tinh thần đồng đội và trách nhiệm của người cán bộ trước nhiệm vụ.

Điều khiến người đời sau xúc động không chỉ là việc ông đã hy sinh, mà còn là hành động của ông trong những giây phút cuối cùng: bị thương nhưng vẫn giữ vị trí, giữ chiếc thang và tạo điều kiện để đồng đội tiếp tục chiến đấu.

Đó là phẩm chất của người lính cách mạng: khi nhiệm vụ chưa hoàn thành, người chiến sĩ vẫn kiên quyết bám trụ; khi đồng đội còn ở phía trước, người chỉ huy sẵn sàng đứng sau làm điểm tựa.

Ngày nay, thế hệ trẻ không phải đối mặt với chiến tranh như thế hệ của Nguyễn Bá Dương. Nhưng tinh thần ấy vẫn có ý nghĩa sâu sắc.

Đó là biết sống có trách nhiệm; biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân; biết đoàn kết, giúp đỡ đồng đội và không bỏ cuộc trước khó khăn.

Nguyễn Bá Dương đã hy sinh từ năm 1952, nhưng câu chuyện về người tiểu đội trưởng lấy chính thân mình làm điểm tựa cho đồng đội vẫn còn nguyên giá trị.

Tuổi trẻ hôm nay được sống trong hòa bình càng phải biết trân trọng những hy sinh của thế hệ cha anh và biến lòng biết ơn thành hành động cụ thể: học tập, lao động, cống hiến và xây dựng quê hương, đất nước.

Một chiếc thang trong trận chiến có thể đưa người lính vượt qua một lô cốt. Nhưng hành động của Nguyễn Bá Dương đã trở thành một “bậc thang” tinh thần, nâng đỡ đồng đội và truyền lại cho các thế hệ sau bài học về lòng quả cảm và sự hy sinh.