Nguyễn Cảnh Chân: Danh tướng trung trinh kiệt xuất thời Hậu Trần

Nguyễn Cảnh Chân (1355 – 1409), người gốc thuộc dòng họ Nguyễn Cảnh nổi tiếng gắn liền với vùng đất Diễn Châu, tỉnh Nghệ An. Ông là một danh tướng, một trung thần kiệt xuất thời Hậu Trần, người đã cống hiến trọn vẹn tài năng và máu xương cho cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nhà Minh vào đầu thế kỷ XV.

Sau khi nhà Hồ sụp đổ năm 1407, đất nước ta rơi vào ách đô hộ tàn bạo của nhà Minh. Trước cảnh giang sơn rơi vào tay giặc, Nguyễn Cảnh Chân cùng các sĩ phu yêu nước đã đứng lên phò tá Giản Định Vương dựng cờ dấy nghĩa khôi phục nhà Trần (sử gọi là nhà Hậu Trần). Với tài thao lược quân sự và uy tín lớn, ông được phong làm Tả Tướng quốc, trực tiếp tổ chức lực lượng chiến đấu tại địa bàn Thanh - Nghệ.

Trên cương vị Tổng chỉ huy, Nguyễn Cảnh Chân đã áp dụng chiến thuật chiến tranh nhân dân linh hoạt. Ông dựa vào địa hình sông núi hiểm trở của Nghệ An, Hà Tĩnh và Diễn Châu để xây dựng các đồn lũy kiên cố, tổ chức các trận đánh quấy rối khiến quân Minh tổn thất nặng nề.

Đỉnh cao sự nghiệp quân sự của Nguyễn Cảnh Chân là trận Bô Cốc (Ninh Bình) vào tháng 12 năm 1408. Phối hợp cùng Đặng Tất, ông đã chỉ huy quân Hậu Trần đánh tan hàng vạn quân Minh do Tổng binh Mộc Thạnh chỉ huy. Trận đại thắng này đã tiêu diệt tướng giặc Lương Nhữ Hốt, buộc Mộc Thạnh phải hoảng loạn tháo chạy về cố thủ tại thành Đông Quan (Hà Nội), làm nức lòng quân dân cả nước.

Tuy nhiên, khi cuộc kháng chiến đang trên đà thắng lợi, do sự chia rẽ nội bộ và sự nghi ngờ mù quáng của Giản Định Vương nghe theo lời gièm pha của nịnh thần, Nguyễn Cảnh Chân và Đặng Tất đã bị sát hại một cách vô cùng oan khuất vào năm 1409. Sự hy sinh của ông là một tổn thất vô cùng đau đớn cho lực lượng kháng chiến chống Minh.

Để tiếp tục sự nghiệp của cha, con trai ông là Nguyễn Cảnh Dị đã tiếp tục phò Trùng Quang Đế chống giặc. Tấm lòng trung trinh tiết liệt, tài năng quân sự và sự hy sinh oan khuất của Nguyễn Cảnh Chân mãi mãi được lịch sử khắc ghi, trở thành niềm tự hào lớn lao của nhân dân Diễn Châu