Nguyễn Đức Cảnh
Nguyễn Đức Cảnh (1908–1932) là một nhà hoạt động cách mạng Việt Nam thuộc thế hệ những người cộng sản đầu tiên. Ông được biết đến với vai trò quan trọng trong phong trào công nhân, tham gia quá trình thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và là một trong những người đặt nền móng cho tổ chức công đoàn cách mạng ở Việt Nam.
Những dấu mốc nổi bật
Ông sinh ngày 2/2/1908 tại Diêm Điền (nay thuộc huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình). Khi còn học tại Trường Thành Chung Nam Định, ông tham gia các phong trào đòi thả Phan Bội Châu và để tang Phan Châu Trinh, sau đó bị đuổi học. Cuối năm 1927, ông sang Quảng Châu tham gia lớp huấn luyện của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên do Nguyễn Ái Quốc khởi xướng, từ đó chuyển hẳn sang hoạt động theo đường lối cách mạng vô sản.
Đóng góp đối với phong trào cách mạng
Ông là một trong bảy thành viên tham gia thành lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên tại số 5D phố Hàm Long (Hà Nội) vào năm 1929, đồng thời tham gia sáng lập Đông Dương Cộng sản Đảng. Đầu năm 1930, ông là đại biểu dự Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản để thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.
Trong phong trào công nhân, Nguyễn Đức Cảnh được ghi nhận là người có vai trò quan trọng trong việc thành lập Tổng Công hội Đỏ Bắc Kỳ (tiền thân của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam), đồng thời là Tổng biên tập đầu tiên của báo Lao động. Ông cũng thúc đẩy chủ trương "vô sản hóa", trực tiếp xây dựng cơ sở trong giới công nhân tại Hải Phòng và khu vực duyên hải Bắc Bộ.
Những năm cuối đời
Năm 1931, ông bị chính quyền thực dân Pháp bắt trong quá trình hoạt động tại Nghệ Tĩnh. Sau phiên tòa, ông bị tuyên án tử hình. Trong thời gian bị giam, ông biên soạn tác phẩm "Công nhân vận động", tổng kết kinh nghiệm tổ chức và vận động công nhân. Ông bị xử chém tại Hải Phòng ngày 31/7/1932, khi mới 24 tuổi.
