Nguyễn Đức Soát - Trên bầu trời Tổ quốc
Năm sinh: 1946 | Năm mất/hy sinh: chưa ghi nhận năm mất trong nguồn tư liệu đang sử dụng | Quê quán: Hưng Yên
Năm 1946, tại Hưng Yên, Nguyễn Đức Soát cất tiếng khóc chào đời. Không ai khi ấy có thể biết rằng cuộc đời của người con ấy rồi sẽ đi qua những năm tháng dữ dội của lịch sử dân tộc. Nhưng chính từ quê hương và thời đại ấy, một hành trình dấn thân đã bắt đầu.
Giữa rất nhiều biến động của thời cuộc, hành động của Nguyễn Đức Soát hiện lên rõ nhất qua một dấu mốc: Chiến tranh đã thử thách con người bằng những lựa chọn khắc nghiệt. Với Nguyễn Đức Soát, lựa chọn ấy là dấn thân và làm tròn trách nhiệm với đất nước. Nguyễn Đức Soát là Anh hùng LLVT nhân dân, phi công. Trưởng thành giữa những năm chiến tranh phá hoại, tham gia bảo vệ bầu trời miền Bắc.
Để hiểu vì sao dấu ấn ấy đáng nhớ, cần hình dung môi trường mà những người trong cuộc đã sống và chiến đấu. Bầu trời thời chiến không chỉ là nơi đối đầu giữa các máy bay. Để một phi công cất cánh và trở về, phía sau còn có thợ máy, nhân viên thông tin, dẫn đường, radar và lực lượng bảo vệ sân bay. Trong những năm không quân đối phương đánh phá ác liệt, việc giữ được khả năng xuất kích liên tục đã là một thử thách lớn. Những người được ghi nhận trên mặt trận này vì thế đại diện cho một lĩnh vực chiến đấu có yêu cầu kỹ thuật cao, nơi sự chính xác và kỷ luật quan trọng không kém lòng quả cảm. Không chiến đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa lòng dũng cảm và kỹ thuật. Phi công phải nắm chắc tính năng máy bay, phản ứng trong thời gian rất ngắn, giữ đội hình và phối hợp với dẫn đường, radar, thông tin cùng lực lượng phòng không mặt đất. Một trận đánh trên không có thể diễn ra chỉ trong vài phút nhưng phía sau là quá trình huấn luyện, chuẩn bị kỹ thuật và bảo đảm sân bay rất công phu. Vì vậy, mỗi chiến công của phi công cũng phản ánh sự trưởng thành của cả một hệ thống chiến đấu trên bầu trời.
Câu chuyện của Nguyễn Đức Soát giúp tôi hình dung một mặt trận mà từng giây quyết định đều diễn ra giữa bầu trời. Bản lĩnh ở đó được tạo nên từ luyện tập, kỷ luật, khả năng phán đoán và tinh thần sẵn sàng nhận nhiệm vụ trong những tình huống khắc nghiệt nhất. Bởi vậy, việc kể lại đầy đủ và chính xác những gì còn được lưu giữ chính là cách để ký ức ấy tiếp tục sống trong các thế hệ sau.
