NGUYỄN DUY ÚY – 21 NĂM XA NHÀ VÀ NGÀY TRỞ VỀ SAU GIẢI PHÓNG

NGUYỄN DUY ÚY – 21 NĂM XA NHÀ VÀ NGÀY TRỞ VỀ SAU GIẢI PHÓNG

Có những câu chuyện chiến tranh được ghi lại bằng bản đồ và mệnh lệnh chiến đấu. Nhưng cũng có những câu chuyện được ghi bằng một cuốn hồi ký gia đình.

Đại tá Nguyễn Duy Úy, tên thật Nguyễn Công Tứ, quê xã Hành Thịnh, Nghĩa Hành, Quảng Ngãi, nhập ngũ khi 18 tuổi. Năm 1954, ông tập kết ra Bắc. Cuối năm 1959, ông thuộc lớp cán bộ được chuẩn bị trở lại chiến trường miền Nam. Trước ngày lên đường, đơn vị của ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm, động viên và căn dặn.

Nguyễn Duy Úy trở vào Nam và công tác tại Cục Chính trị Miền – B2, hoạt động trên chiến trường Nam Bộ.

Những năm tháng ấy kéo dài qua chiến tranh, qua những cuộc hành quân và những lần đơn vị thay đổi địa bàn.

Tháng 2/1975, khi chiến trường chuyển biến nhanh chóng, ông cùng đơn vị bước vào quá trình chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công cuối cùng. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh, lực lượng của ông tiến từ hướng tây bắc xuống khu vực Gia Định; sau ngày giải phóng, ông tiếp tục tham gia tiếp quản một số cơ quan quân sự của chính quyền cũ.

Nhưng phía sau hành trình của người lính là một câu chuyện khác.

Khi Nguyễn Duy Úy rời quê vào chiến trường, con gái ông mới 18 ngày tuổi.

Hai mươi mốt năm sau, người cha mới được gặp lại con.

Cô bé 18 ngày tuổi năm nào lúc ấy đã là một cô giáo trưởng thành.

Chiến tranh đôi khi được hình dung bằng những trận đánh. Nhưng khoảng cách 21 năm giữa một người cha và đứa con gái cũng là một cách khác để hiểu cái giá của chiến tranh.

Sau khi nghỉ hưu năm 1989, Nguyễn Duy Úy bắt đầu hệ thống lại ký ức và viết hồi ký. Những trang viết không chỉ kể về người lính, mà còn giúp con cháu hiểu vì sao một thế hệ đã chấp nhận xa gia đình trong nhiều năm vì ngày đất nước thống nhất.

Câu chuyện của Nguyễn Duy Úy vì vậy rất phù hợp với “Câu chuyện thời hoa lửa”: chiến trường – gia đình – ký ức – ngày trở về.

Thông điệp: hòa bình có giá trị bởi phía sau nó là những cuộc chia xa kéo dài cả tuổi thanh xuân.