Nguyễn Khuyến

Nguyễn Khuyến (1835–1909), hiệu là Quế Sơn, là một danh sĩ lỗi lạc, nhà thơ lớn của dân tộc, được hậu thế mệnh danh là "nhà thơ của làng cảnh Việt Nam". Ông từng đỗ đầu cả ba kỳ thi Hương, Hội, Đình (nên được gọi là Tam Nguyên Yên Đổ), trải qua nhiều chức vụ quan trọng trong bộ máy triều đình nhà Nguyễn. Tuy nhiên, trước tình cảnh đất nước mất chủ quyền, bất lực trước thực dân Pháp, ông đã chọn con đường cáo quan về ở ẩn tại quê nhà Yên Đổ. Thơ của ông không chỉ phản ánh vẻ đẹp bình dị, thanh cao của làng quê Bắc Bộ mà còn chứa đựng nỗi đau đáu, trăn trở của một trí thức nặng lòng với non sông. Những tác phẩm như chùm thơ thu (Thu điếu, Thu ẩm, Thu vịnh) không chỉ là kiệt tác nghệ thuật mà còn là tấm gương phản chiếu tâm hồn thanh cao của một bậc sĩ phu yêu nước. Ông là biểu tượng cho sự liêm khiết, giữ trọn nhân cách và tấm lòng trung trinh đối với quê hương trong một thời đại đầy biến động và đau thương.