Nguyễn Lê Thanh – Một chiếc mặt nạ phòng độc giữa cao điểm 772

Chiến tranh có những lúc để lại rất ít dấu vết.

Một mảnh xương.

Một chiếc thắt lưng.

Một chiếc mặt nạ phòng độc.

Và từ những thứ nhỏ bé ấy, người sống cố gắng nhận ra một con người đã mất.

Câu chuyện về liệt sĩ Nguyễn Lê Thanh là một câu chuyện như vậy.

Anh chiến đấu tại cao điểm 772, Vị Xuyên, Hà Giang.

Đây là một trong những địa điểm ác liệt nhất của chiến trường Vị Xuyên năm 1984. Trong chiến dịch MB84 ngày 12/7/1984, Trung đoàn 876, Sư đoàn 356 được giao nhiệm vụ tiến công cao điểm 772.

Cuộc chiến ở đây diễn ra trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt.

Địa hình cao, dốc, nhiều đá tai mèo.

Các trận địa của hai bên nằm trên những vị trí cao thấp khác nhau.

Pháo binh có thể khống chế những con đường tiếp cận.

Người lính muốn tiến lên phải vượt qua địa hình hiểm trở trong khi đối mặt với hỏa lực từ trên cao.

Ngày 12/7/1984, cuộc tiến công diễn ra.

Sau trận đánh, nhiều chiến sĩ hy sinh trên các cao điểm.

Một số người được đưa về.

Nhưng cũng có những người nằm lại.

Nguyễn Lê Thanh là một trong số ấy.

Anh hy sinh tại khu vực mỏm D2, cao điểm 772.

Sau chiến tranh, đồng đội vẫn nhớ vị trí anh nằm lại.

Nhưng nhớ là một chuyện.

Đưa người trở về lại là chuyện khác.

Nhiều năm trôi qua, khu vực Vị Xuyên vẫn còn rất nhiều vật liệu nổ.

Địa hình thay đổi.

Cây cối phủ lên những trận địa cũ.

Các dấu vết của chiến tranh dần bị thời gian che khuất.

Nhưng những người đồng đội không quên.

Họ tìm kiếm.

Họ đối chiếu thông tin.

Họ trở lại những vị trí từng chiến đấu.

Một trong những người tham gia hành trình đó là cựu chiến binh Nguyễn Văn Khanh cùng các đồng đội Trung đoàn 876.

Sau khi liên hệ với cơ quan chức năng của tỉnh Hà Giang để xác định thông tin liệt sĩ và khu vực tìm kiếm, nhóm tìm kiếm đã trở lại cao điểm 772.

Cuối cùng, họ tìm thấy dấu tích của Nguyễn Lê Thanh tại mỏm D2.

Những gì còn lại không nhiều.

Theo VOV, nhóm tìm kiếm chỉ tìm thấy một ít xương bả vai, xương hàm, một chiếc mặt nạ phòng độc và một chiếc thắt lưng.

Nhưng với những người đã đi tìm anh, như thế đã là vô cùng quý giá.

Bởi sau hàng chục năm, cuối cùng họ cũng có thể nói:

Đồng đội đã được tìm thấy.

Hài cốt của Nguyễn Lê Thanh được cất bốc và đưa về an táng tại Nghĩa trang Ba Dốc, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình.

Một người lính từ chiến trường trở về sau hàng chục năm.

Không phải bằng con đường hành quân.

Không phải bằng chiếc xe quân sự.

Mà bằng đôi tay của những người đồng đội.

Câu chuyện ấy khiến người ta hiểu thêm một điều về chiến tranh Vị Xuyên.

Ngày 12/7/1984 không kết thúc khi tiếng súng ngừng.

Đối với những gia đình có người thân mất tích, chiến tranh tiếp tục kéo dài.

Mỗi năm trôi qua vẫn có một câu hỏi:

Anh ấy đang nằm ở đâu?

Mỗi lần có một nhóm tìm kiếm lên núi, lại có một hy vọng.

Nhưng cũng có những lần trở về tay trắng.

Vì vậy, việc tìm thấy Nguyễn Lê Thanh không chỉ là đưa một liệt sĩ về quê.

Đó còn là việc hoàn thành một phần món nợ với người đã hy sinh.

Cao điểm 772 ngày nay đã khác.

Những mỏm đá vẫn còn đó.

Nhưng màu xanh của cây cỏ đã phủ lên nhiều dấu tích.

Những người trẻ đến Vị Xuyên hôm nay có thể nhìn thấy núi rừng bình yên.

Họ không còn nhìn thấy trận địa năm 1984.

Không còn nghe tiếng pháo.

Không còn thấy những người lính bò qua đá để tiếp cận mục tiêu.

Nhưng dưới lớp đất đá ấy từng có những người như Nguyễn Lê Thanh.

Anh đã nằm lại trong một cuộc chiến mà nhiều năm sau, đồng đội vẫn phải quay trở lại tìm.

Một chiếc mặt nạ phòng độc.

Một chiếc thắt lưng.

Một vài mảnh xương.

Đó là những thứ còn lại để nhận ra một người lính.

Nhưng phía sau những thứ ấy là cả một tuổi trẻ.

Một gia đình.

Một đơn vị.

Một người đồng đội.

Và một lời hứa chưa bao giờ bị quên.

Ngày Nguyễn Lê Thanh được đưa về quê, hành trình của anh cuối cùng cũng kết thúc.

Nhưng câu chuyện về những người còn nằm lại trên các cao điểm Vị Xuyên vẫn chưa kết thúc.

Bởi trên những sườn núi ấy, vẫn còn những người lính chưa được tìm thấy.