NGUYỄN NGHIÊM – NGỌN LỬA TUỔI XUÂN TRÊN QUÊ HƯƠNG QUẢNG NGÃI
Năm 1904, tại làng Tân Hội, vùng đất Phổ Phong, Đức Phổ, Quảng Ngãi, một cậu bé tên Nguyễn Nghiêm ra đời trong một gia đình có truyền thống yêu nước.
Tuổi thơ của Nguyễn Nghiêm lớn lên giữa những năm tháng đất nước còn chìm trong cảnh mất nước. Ông chứng kiến người dân quê mình phải sống dưới ách áp bức của thực dân Pháp và phong kiến tay sai. Những câu chuyện về những người yêu nước trong gia đình và quê hương đã gieo vào lòng chàng trai trẻ một tình yêu sâu sắc đối với đất nước.
Khi trưởng thành, Nguyễn Nghiêm sớm tham gia các hoạt động yêu nước. Từ năm 1924, ông tìm gặp những người yêu nước ở Quảng Ngãi để trao đổi về con đường cứu nước. Cuối năm 1925, ông cùng những người bạn lập tổ chức Cộng ái xã, tìm hiểu những tư tưởng cách mạng mới.
Những năm tháng tuổi trẻ của Nguyễn Nghiêm không có những ngày bình yên. Đó là những ngày tháng phải hoạt động bí mật, đối mặt với sự theo dõi và truy bắt của kẻ thù. Nhưng càng gian nan, ý chí của ông càng trở nên mạnh mẽ.
Người Bí thư đầu tiên
Năm 1930, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời. Phong trào cách mạng ở Quảng Ngãi nhanh chóng phát triển.
Đến tháng 6 năm 1930, tại Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ nhất tổ chức ở làng Hùng Nghĩa, xã Phổ Phong, Nguyễn Nghiêm được bầu làm Bí thư đầu tiên của Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi. Khi ấy, ông mới khoảng 26 tuổi.
Đứng trước nhiệm vụ lớn lao, người thanh niên Nguyễn Nghiêm không hề chùn bước. Ông cùng các đồng chí xây dựng tổ chức, vận động nhân dân và lãnh đạo phong trào đấu tranh trong toàn tỉnh.
Người dân Quảng Ngãi khi ấy đã bắt đầu nghe thấy tiếng gọi của cách mạng.
Và rồi một sự kiện lớn đã xảy ra...
Đêm Đức Phổ không thể nào quên
Đêm ngày 7, rạng sáng ngày 8 tháng 10 năm 1930, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Nguyễn Nghiêm, hàng nghìn người dân Đức Phổ tập trung biểu tình.
Những bước chân nối tiếp nhau.
Những tiếng hô vang lên giữa đêm.
Ngọn lửa đấu tranh bừng lên trên quê hương Đức Phổ.
Đoàn người tiến về huyện đường Đức Phổ. Cuộc biểu tình đã thu hút khoảng 5.000 người tham gia, làm chủ huyện lỵ cho đến sáng hôm sau. Đây được xem là một trong những sự kiện tiêu biểu mở đầu cho cao trào cách mạng 1930–1931 ở Quảng Ngãi.
Nguyễn Nghiêm hiểu rằng con đường phía trước sẽ còn rất nhiều hiểm nguy. Nhưng ông cũng hiểu một điều:
Khi nhân dân đã đứng lên, ngọn lửa yêu nước sẽ không dễ dàng bị dập tắt.
Những ngày tháng bị truy bắt
Phong trào cách mạng ngày càng phát triển khiến thực dân Pháp vô cùng lo sợ. Chúng tăng cường truy bắt những người lãnh đạo phong trào.
Gia đình Nguyễn Nghiêm cũng bị khủng bố. Mẹ và vợ ông bị bắt, nhà bị đốt. Kẻ địch treo giải thưởng cho người bắt được ông.
Nhưng Nguyễn Nghiêm vẫn tiếp tục hoạt động.
Ông di chuyển từ nơi này sang nơi khác, cải trang để tránh sự truy lùng của kẻ thù. Trong những ngày tháng ấy, ông luôn nghĩ đến phong trào, nghĩ đến đồng bào và những người đồng chí đang tiếp tục đấu tranh.
Cho đến ngày 6 tháng 3 năm 1931...
Trên đường đi nắm tình hình phong trào, Nguyễn Nghiêm bị địch bắt tại khu vực Cấm Giám Tộ, làng Nhu Năng Tây, nay thuộc xã Nghĩa Hiệp, huyện Tư Nghĩa.
Trong lao tù – ngọn lửa không tắt
Nguyễn Nghiêm bị giam trong nhà lao Quảng Ngãi.
Kẻ thù dùng nhiều cách để dụ dỗ, mua chuộc và tra tấn ông. Chúng muốn ông từ bỏ con đường cách mạng, muốn ông khai báo về những người đồng chí.
Nhưng tất cả đều thất bại.
Nguyễn Nghiêm vẫn giữ vững khí tiết của người chiến sĩ cách mạng. Trong lao tù, ông còn tìm cách liên lạc với phong trào và xây dựng tổ chức cách mạng trong tù.
Những bức tường nhà lao có thể giam giữ thân thể ông, nhưng không thể giam giữ được niềm tin và ý chí của ông.
Tuổi 27 và một sự hy sinh bất tử
Rạng sáng ngày 23 tháng 4 năm 1931, thực dân Pháp đưa Nguyễn Nghiêm ra xử chém tại bãi sông Trà Khúc.
Ông ra đi khi tuổi đời mới 27 tuổi.
Một tuổi đời còn rất trẻ.
Một cuộc đời còn rất nhiều điều có thể làm.
Nhưng Nguyễn Nghiêm đã chọn dành tuổi xuân của mình cho quê hương, đất nước.
Sự hy sinh của ông khiến nhân dân Quảng Ngãi vô cùng đau thương và căm phẫn. Nhưng từ sự hy sinh ấy, tinh thần đấu tranh của nhân dân càng thêm mạnh mẽ.
Ngọn lửa tuổi xuân còn mãi
Nguyễn Nghiêm đã hy sinh từ khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng tên tuổi của ông vẫn được người dân Quảng Ngãi ghi nhớ.
Ông là Bí thư đầu tiên của Đảng bộ tỉnh Quảng Ngãi, một người con của Đức Phổ đã dành trọn tuổi thanh xuân cho lý tưởng và quê hương.
Câu chuyện về Nguyễn Nghiêm không chỉ là câu chuyện về một người chiến sĩ cách mạng. Đó còn là câu chuyện về một tuổi trẻ dám sống, dám đấu tranh và dám hy sinh vì điều mình tin là đúng.
Ngày hôm nay, khi chúng ta được sống trong hòa bình, được đến trường, được học tập và vui chơi, hãy nhớ rằng đã có những người trẻ như Nguyễn Nghiêm từng đánh đổi cả tuổi xuân và mạng sống của mình để góp phần đem lại tương lai cho đất nước.
Tuổi xuân của Nguyễn Nghiêm đã khép lại giữa những năm tháng hoa lửa, nhưng ngọn lửa yêu nước mà ông để lại vẫn cháy mãi trong lòng các thế hệ Quảng Ngãi hôm nay.



