Nguyễn Phan Vinh
Nguyễn Phan Vinh (1933–1968) là sĩ quan Hải quân nhân dân Việt Nam, thuyền trưởng tàu C235 thuộc lực lượng “Đoàn tàu không số” trên tuyến vận tải chiến lược Đường Hồ Chí Minh trên biển trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân nhờ những đóng góp và sự hy sinh trong một nhiệm vụ vận chuyển vũ khí đặc biệt năm 1968
Sự nghiệp và nhiệm vụ
Sinh tại xã Điện Nam (nay thuộc thành phố Điện Bàn, Đà Nẵng), Nguyễn Phan Vinh nhập ngũ năm 1954 và trưởng thành trong lực lượng Hải quân. Ông từng đảm nhiệm chức vụ thuyền trưởng tàu C235 của Đoàn 125 Hải quân, tham gia nhiều chuyến vận chuyển vũ khí bí mật từ miền Bắc vào chiến trường miền Nam trên tuyến vận tải biển chiến lược, thường được biết đến với tên gọi Đường Hồ Chí Minh trên biển.
Trận chiến tàu C235
Cuối tháng 2 năm 1968, tàu C235 do Nguyễn Phan Vinh chỉ huy được giao vận chuyển vũ khí đến khu vực Hòn Hèo (Khánh Hòa). Khi tàu bị lực lượng đối phương phát hiện và bao vây, ông chỉ huy thả số vũ khí xuống biển để bảo toàn hàng hóa, sau đó đưa tàu rời khỏi vị trí nhằm đánh lạc hướng. Khi không còn khả năng thoát khỏi vòng vây, ông cùng một đồng đội ở lại kích nổ tàu để giữ bí mật tuyến vận tải, rồi tiếp tục chiến đấu trên bờ và hy sinh cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ của tàu C235.
Vinh danh và di sản
Năm 1970, Nguyễn Phan Vinh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Để ghi nhận công lao của ông, một đảo thuộc Đảo Phan Vinh được đặt theo tên ông. Ngoài ra, nhiều tuyến đường, trường học và công trình tưởng niệm tại Đà Nẵng, Khánh Hòa cùng một số địa phương khác cũng mang tên Nguyễn Phan Vinh. Khu lưu niệm tàu C235 tại Hòn Hèo đã trở thành địa điểm tưởng niệm gắn với sự kiện lịch sử này.
