Nguyễn Phan Vinh – Anh hùng của “Đoàn tàu không số”
Nguyễn Phan Vinh – Anh hùng của “Đoàn tàu không số”
Người chiến sĩ “Đoàn tàu không số” khi lên đường thực hiện nhiệm vụ đều nguyện “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” nên thủy thủ đoàn đều được đơn vị tổ chức “Lễ truy điệu sống” trước khi khởi hành. Trong quá trình vận chuyển vũ khí, trang bị chi viện miền Nam, các tàu đều có số hiệu đầy đủ. Tuy nhiên để giữ bảo mật các tàu này đều không sơn số hiệu, do vậy các tàu được gọi chung là “Đoàn tàu không số”. Một trong những tấm gương tiêu biểu cho tinh thần sẵn sàng chiến đấu, sẵn sàng hy sinh của những chiến sĩ “Đoàn tàu không số” là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Liệt sĩ Nguyễn Phan Vinh. 
Di ảnh Anh hùng, Liệt sĩ Nguyễn Phan Vinh. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Phan Vinh (1933-1968), quê xã Điện Nam, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Đồng chí nhập ngũ tháng 7/1954. Năm 1963, là Trung úy Thuyền trưởng tàu vận tải thuộc Quân chủng Hải quân. Đồng chí bắt đầu tham gia “Đoàn tàu không số” vượt Đường Hồ Chí Minh trên biển với nhiệm vụ chuyên chở vũ khí quân dụng chi viện cho chiến trường miền Nam. Ngày 10/01/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, Chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Lê Văn Thêm chỉ huy cùng 12 thủy thủ lên đường, chở 69,815 tấn vũ khí và 4 cán bộ vào bến Cà Mau.[1] Ngày 25/3/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, Chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Phạm Ngọc Điển chỉ huy, cùng 12 thủy thủ lại tiếp tục thực hiện chuyến thứ hai chở 67,806 tấn vũ khí và 6 cán bộ trung cao cấp, trong đó có đồng chí Lê Đức Anh, Tổng Tham mưu phó vào bến Cà Mau[2]. Vừa hoàn thành chuyến thứ hai trở về đơn vị, ngày 23/4/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Nguyễn Ngọc Ảnh chỉ huy cùng 12 thủy thủ lại tiếp tục lên đường chở 73,640 tấn vũ khí và 5 cán bộ vào Trà Vinh.[3] Đến tháng 02/1968, đồng chí đã cùng đồng đội thực hiện thành công 10 chuyến đi. Chuyến thứ 11, đồng chí được cấp trên giao phó trách nhiệm làm Thuyền trưởng Tàu 235 thuộc Đoàn 125 cùng 20 đồng đội có nhiệm vụ vận chuyển 14 tấn hàng chi viện cập bến Hòn Hèo[4]. Ngày 27/2/1968, Tàu 235 rời bến, sau 2 ngày lênh đênh trên vùng biển quốc tế. Khoảng 18 giờ ngày 29/2/1968 tàu chuyển hàng vào vùng biển Nha Trang. Rạng sáng ngày 1/3/1968 phát hiện tàu bị lộ, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh chỉ huy Tàu 235 luồn lách qua đội hình tàu địch đến được bến Ninh Phước, rồi thả hàng xuống nước để quân ta mò vớt sau. Máy bay và tàu địch nã đạn dữ dội. Trong lửa đạn, Nguyễn Phan Vinh bình tĩnh chỉ huy anh em dùng ĐKZ và súng 14,5mm chiến đấu, bắn cháy một tàu địch. 05 cán bộ, chiến sĩ trên tàu đã anh dũng hi sinh, những người còn lại đều bị thương. Lúc này, máy tàu hỏng nặng nên ý định phá vòng vây của anh không thành. Nhận thấy tình hình rất nguy ngập, để xóa dấu vết, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh ra lệnh cho tàu di chuyển sát bờ, đưa người đã hi sinh và bị thương lên bờ, riêng mình và thợ máy Ngô Văn Thứ ở lại để đào nối kíp nổ và trực tiếp điểm hỏa sau khi rời tàu. Địch lập tức đổ quân lùng sục. Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh và thợ máy Ngô Văn Thứ rút lui sau cùng, kiên cường chống trả, đánh lui nhiều đợt tiến công của địch để các đồng đội có thời gian rút vào rừng; sau đó, vết thương ngày một nặng, hai anh đã anh dũng hi sinh. Về các đồng chí khác trong đoàn, tránh địch lùng sục, không lương thực, không nước uống, khiến các đồng chí đều kiệt quệ. 12 ngày sau thì anh em bắt được liên lạc với du kích và các đồng chí ở bến đi tìm, nhưng lúc này chỉ còn lại các đồng chí Vũ Long An, Lâm Quang Tuyến, Hà Minh Thật, Nguyễn Hồng Phong và Lê Huy Mai; đồng chí Đoàn Văn Nhi, Thuyền phó đã hy sinh và Mai Văn Khung, đi tìm nước rồi không trở về, anh em tìm kiếm mãi không thấy.[5] Chuyến thứ 11 này, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh cùng 14 đồng đội đã anh dũng hy sinh trên vùng biển Hòn Kèo, Khánh Hòa, trong trận đánh mà phía địch phải điều động chiến hạm và hàng chục thuyền của quân Mĩ, ngụy Sài Gòn có phi cơ yểm trợ để đối phó với một chiếc tàu nhỏ cùng 20 cán bộ, chiến sĩ của ta. Sự hi sinh của các đồng chí đã trở thành bất tử trong lòng những người lính biển và quân dân cả nước.
Đảo Phan Vinh. Ảnh ST Ngày 25/8/1970, Liệt sỹ Nguyễn Phan Vinh được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhân kỷ niệm 15 năm Ngày giải phóng quần đảo Trường Sa (29/4/1975-19/4/1990), tên người Thuyền trưởng Tàu 235 đã được đặt cho một hòn đảo trong quần đảo Trường Sa – Đảo Phan Vinh. Năm 1998, một ngôi trường ở quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng cũng đã vinh dự được mang tên – Trường tiểu học Nguyễn Phan Vinh. Ngày 15/10/2007 tại mảnh đất Ninh Vân, nơi người Anh hùng Nguyễn Phan Vinh và các đồng đội anh dũng hi sinh cũng đã xây lên một ngôi trường khang trang nhìn thẳng ra Khu di tích tưởng niệm các anh – Trường Trung học Cơ sở Nguyễn Phan Vinh./. Tài liệu tham khảo: 1. Sách “Đường Hồ Chí Minh trên biển con đường của ý chí và sức sáng tạo Việt Nam” NXB Quân đội nhân dân. 2. Sách Lịch sử “Đường Hồ chí Minh trên biển” (1961-2011), NXB QĐND. [1] Sách Lịch sử “Đường Hồ chí Minh trên biển” (1961-2011), tr148, nxb QĐND.
Di ảnh Anh hùng, Liệt sĩ Nguyễn Phan Vinh. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Phan Vinh (1933-1968), quê xã Điện Nam, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Đồng chí nhập ngũ tháng 7/1954. Năm 1963, là Trung úy Thuyền trưởng tàu vận tải thuộc Quân chủng Hải quân. Đồng chí bắt đầu tham gia “Đoàn tàu không số” vượt Đường Hồ Chí Minh trên biển với nhiệm vụ chuyên chở vũ khí quân dụng chi viện cho chiến trường miền Nam. Ngày 10/01/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, Chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Lê Văn Thêm chỉ huy cùng 12 thủy thủ lên đường, chở 69,815 tấn vũ khí và 4 cán bộ vào bến Cà Mau.[1] Ngày 25/3/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, Chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Phạm Ngọc Điển chỉ huy, cùng 12 thủy thủ lại tiếp tục thực hiện chuyến thứ hai chở 67,806 tấn vũ khí và 6 cán bộ trung cao cấp, trong đó có đồng chí Lê Đức Anh, Tổng Tham mưu phó vào bến Cà Mau[2]. Vừa hoàn thành chuyến thứ hai trở về đơn vị, ngày 23/4/1964, tàu C55 do Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, chính trị viên Hồ Đức Thắng và Thuyền phó Nguyễn Ngọc Ảnh chỉ huy cùng 12 thủy thủ lại tiếp tục lên đường chở 73,640 tấn vũ khí và 5 cán bộ vào Trà Vinh.[3] Đến tháng 02/1968, đồng chí đã cùng đồng đội thực hiện thành công 10 chuyến đi. Chuyến thứ 11, đồng chí được cấp trên giao phó trách nhiệm làm Thuyền trưởng Tàu 235 thuộc Đoàn 125 cùng 20 đồng đội có nhiệm vụ vận chuyển 14 tấn hàng chi viện cập bến Hòn Hèo[4]. Ngày 27/2/1968, Tàu 235 rời bến, sau 2 ngày lênh đênh trên vùng biển quốc tế. Khoảng 18 giờ ngày 29/2/1968 tàu chuyển hàng vào vùng biển Nha Trang. Rạng sáng ngày 1/3/1968 phát hiện tàu bị lộ, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh chỉ huy Tàu 235 luồn lách qua đội hình tàu địch đến được bến Ninh Phước, rồi thả hàng xuống nước để quân ta mò vớt sau. Máy bay và tàu địch nã đạn dữ dội. Trong lửa đạn, Nguyễn Phan Vinh bình tĩnh chỉ huy anh em dùng ĐKZ và súng 14,5mm chiến đấu, bắn cháy một tàu địch. 05 cán bộ, chiến sĩ trên tàu đã anh dũng hi sinh, những người còn lại đều bị thương. Lúc này, máy tàu hỏng nặng nên ý định phá vòng vây của anh không thành. Nhận thấy tình hình rất nguy ngập, để xóa dấu vết, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh ra lệnh cho tàu di chuyển sát bờ, đưa người đã hi sinh và bị thương lên bờ, riêng mình và thợ máy Ngô Văn Thứ ở lại để đào nối kíp nổ và trực tiếp điểm hỏa sau khi rời tàu. Địch lập tức đổ quân lùng sục. Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh và thợ máy Ngô Văn Thứ rút lui sau cùng, kiên cường chống trả, đánh lui nhiều đợt tiến công của địch để các đồng đội có thời gian rút vào rừng; sau đó, vết thương ngày một nặng, hai anh đã anh dũng hi sinh. Về các đồng chí khác trong đoàn, tránh địch lùng sục, không lương thực, không nước uống, khiến các đồng chí đều kiệt quệ. 12 ngày sau thì anh em bắt được liên lạc với du kích và các đồng chí ở bến đi tìm, nhưng lúc này chỉ còn lại các đồng chí Vũ Long An, Lâm Quang Tuyến, Hà Minh Thật, Nguyễn Hồng Phong và Lê Huy Mai; đồng chí Đoàn Văn Nhi, Thuyền phó đã hy sinh và Mai Văn Khung, đi tìm nước rồi không trở về, anh em tìm kiếm mãi không thấy.[5] Chuyến thứ 11 này, Thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh cùng 14 đồng đội đã anh dũng hy sinh trên vùng biển Hòn Kèo, Khánh Hòa, trong trận đánh mà phía địch phải điều động chiến hạm và hàng chục thuyền của quân Mĩ, ngụy Sài Gòn có phi cơ yểm trợ để đối phó với một chiếc tàu nhỏ cùng 20 cán bộ, chiến sĩ của ta. Sự hi sinh của các đồng chí đã trở thành bất tử trong lòng những người lính biển và quân dân cả nước.
Đảo Phan Vinh. Ảnh ST Ngày 25/8/1970, Liệt sỹ Nguyễn Phan Vinh được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhân kỷ niệm 15 năm Ngày giải phóng quần đảo Trường Sa (29/4/1975-19/4/1990), tên người Thuyền trưởng Tàu 235 đã được đặt cho một hòn đảo trong quần đảo Trường Sa – Đảo Phan Vinh. Năm 1998, một ngôi trường ở quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng cũng đã vinh dự được mang tên – Trường tiểu học Nguyễn Phan Vinh. Ngày 15/10/2007 tại mảnh đất Ninh Vân, nơi người Anh hùng Nguyễn Phan Vinh và các đồng đội anh dũng hi sinh cũng đã xây lên một ngôi trường khang trang nhìn thẳng ra Khu di tích tưởng niệm các anh – Trường Trung học Cơ sở Nguyễn Phan Vinh./. Tài liệu tham khảo: 1. Sách “Đường Hồ Chí Minh trên biển con đường của ý chí và sức sáng tạo Việt Nam” NXB Quân đội nhân dân. 2. Sách Lịch sử “Đường Hồ chí Minh trên biển” (1961-2011), NXB QĐND. [1] Sách Lịch sử “Đường Hồ chí Minh trên biển” (1961-2011), tr148, nxb QĐND.
