Nguyễn Phú Xuân

Nguyễn Phú Xuân là chiến sĩ công binh thuộc Đại đoàn 316. Nhiệm vụ của ông trong chiến dịch là mở đường, rà phá bom mìn để bộ đội, pháo binh và hậu phương vận tải có thể tiếp cận các điểm tập kết an toàn.

Trên những cung đường hiểm trở quanh núi rừng Tây Bắc, quân Pháp rải dày đặc bom mìn, lựu đạn gài, dây bẫy. Chỉ một sai sót nhỏ là đổi bằng tính mạng. Xuân luôn là người xung phong đi đầu, cẩn thận từng bước, bình tĩnh tháo từng kíp nổ. Trong một lần mở đường lên đồi A1, đơn vị phát hiện quả bom lớn chưa nổ, nằm ngay trên tuyến vận chuyển chính. Nếu nó phát nổ, hàng trăm chiến sĩ có thể hi sinh. Không chần chừ, Xuân xin được trực tiếp xử lý. Ông nằm rạp xuống đất, người run lên vì lạnh và áp lực, nhưng đôi tay vẫn chắc chắn. Sau gần một giờ đồng hồ, khi kíp nổ vừa được tháo ra, bom phát ra tiếng xì mạnh như muốn nổ tung. Xuân lập tức ôm lấy quả bom, vừa kéo ra xa đường, vừa hô mọi người tránh đi. Bom nổ ngay sau khi vừa được ông thả xuống khe suối. Sức ép khiến ông ngất lịm. Khi tỉnh lại, câu đầu tiên ông hỏi là: “Đường đã thông chưa?”. Đồng đội ai cũng nghẹn ngào. Nguyễn Phú Xuân được tôn vinh vì tinh thần quả cảm và trách nhiệm cao cả trong chiến dịch.