Nguyễn Quang Bích

Nguyễn Quang Bích (1832–1890), sinh tại Phú Thọ, là một vị quan đại thần nhà Nguyễn nhưng đồng thời là một văn hào và lãnh đạo chủ chiến kiên cường trong phong trào Cần Vương. Ông từng giữ chức Tổng đốc Hải Tỉu, khi thực dân Pháp đánh chiếm thành Nam Định và mở rộng vùng kiểm soát, ông kiên quyết từ chối hợp tác và từ quan lên vùng núi Tây Bắc phất cờ khởi nghĩa. Tại đây, ông liên kết với các thủ lĩnh dân tộc thiểu số và các nghĩa sĩ yêu nước, xây dựng căn cứ kháng chiến vững chắc tại vùng đất Hưng Hóa và sông Đà. Không chỉ là một nhà quân sự mưu lược, ông còn là một nhà thơ lớn để lại nhiều tác phẩm trữ tình, hào hùng phản ánh tâm tư của một sĩ phu nặng lòng với giang sơn. Cuộc đời kiên trung của Nguyễn Quang Bích là minh chứng cho tinh thần "sĩ khả sát bất khả nhục", thà hy sinh chứ không chịu làm tôi tớ cho kẻ thù xâm lược.