Nguyễn Quang Ca – Người trung đội trưởng quả cảm trên quê hương Kinh Bắc

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quang Ca sinh năm 1922, dân tộc Kinh, quê tại xã Việt Hùng, huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Khi hy sinh, đồng chí là Trung đội trưởng Trung đội 1, Đại đội 524 huyện Quế Dương, một cán bộ chỉ huy cơ sở kiên cường, giàu tinh thần trách nhiệm trong kháng chiến chống thực dân Pháp.

Trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí tham gia đội tự vệ, cùng nhân dân địa phương nổi dậy giành chính quyền. Tháng 9 năm 1945, đồng chí được giao làm Đội trưởng đội tự vệ; sau đó lực lượng phát triển thành trung đội du kích do chính đồng chí chỉ huy. Dưới sự lãnh đạo của đồng chí, trung đội du kích đã nhiều lần chặn đánh các cuộc càn quét của địch, tiêu biểu là trận tháng 10 năm 1949 buộc quân địch phải bỏ dở kế hoạch càn quét. Cuối năm 1949, với tinh thần xung kích, Nguyễn Quang Ca tình nguyện gia nhập bộ đội chủ lực, tham gia chiến đấu liên tục trong nhiều trận đánh ác liệt.

Đầu năm 1950, đồng chí được giao phụ trách dân công phục vụ Chiến dịch Cao – Bắc – Lạng trên tuyến đường số 4 từ Tràng Định về Đồng Đăng. Với tinh thần tận tụy, tổ chức chặt chẽ, đồng chí đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, góp phần bảo đảm hậu cần cho chiến dịch. Cũng trong năm 1950, trên cương vị Trung đội trưởng Trung đội 1, Đại đội 524, đồng chí trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh quan trọng như tập kích dinh tỉnh trưởng Bắc Ninh, đánh bốt Mão Trung và cầu Guột, tiêu diệt hàng chục tên địch. Đặc biệt, trong trận cầu Guột, đồng chí cùng đồng đội mang hơn 10kg thuốc nổ áp sát mục tiêu, đánh sập cầu, tiêu diệt 3 tên lính lê dương, làm gián đoạn hoạt động quân sự của địch trong thời gian dài.

Tháng 10 năm 1951, trong trận chống càn tại khu vực thị xã Chi Lăng, trung đội do đồng chí chỉ huy đã chiến đấu liên tục suốt 4 ngày đêm, loại khỏi vòng chiến đấu gần 100 tên địch, thể hiện nghệ thuật chỉ huy linh hoạt, dũng cảm và quyết đoán. Tháng 11 năm 1953, tại trận phục kích ở Bãi Chiềng, đơn vị của đồng chí tiêu diệt 7 tên địch, phá hủy 3 xe quân sự, bắn bị thương nhiều tên khác. Khi nhận lệnh rút quân, đồng chí chủ động ở lại yểm trợ, một mình chiến đấu, bắn gục 3 tên địch, tạo điều kiện cho đồng đội rút lui an toàn và anh dũng hy sinh.

Ngày 11 tháng 6 năm 1999, đồng chí Nguyễn Quang Ca được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Cuộc đời chiến đấu và sự hy sinh của đồng chí là biểu tượng tiêu biểu của lòng dũng cảm, tinh thần trách nhiệm và ý chí kiên cường của người chiến sĩ cách mạng thời kỳ kháng chiến.